Orta Doğu’daki savaşın yarattığı korku, ABD’de havalimanlarında saatler süren kuyruklar, artan bilet fiyatları ve ölümcül pist kazasıyla birleşti. Yolcular iptaller, korku ve belirsizlik içinde seyahat programlarını bir bir iptal etmeye başladı.
Christine Chung, Ceylan Yeğinsu / New York Times
Orta Doğu’da savaş sürerken, yolcular dört saatlik güvenlik kuyruklarında bekliyor, uçak bilet fiyatları hızla yükseliyor ve şimdi de LaGuardia Havalimanı’ndaki pistte meydana gelen ölümcül çarpışma, ABD’de hava trafik kontrolünün güvenliği konusunda yeni soruları gündeme getiriyor.
Tüm bunlar yılın en yoğun seyahat dönemlerinden birinde yaşanıyor. Havayolu yolcuları rahatlatıcı bir bahar tatili beklediyse de, belirsizlik bunun yerine onları sarsmış durumda.
Kişisel finans sitesi NerdWallet’te seyahat uzmanı olan Sally French, “Şu anda seyahat aksaklıkları açısından mükemmel bir fırtına görüyoruz. Birçok açıdan yolcular, ‘Şu anda seyahat etmeli miyim?’ sorusunun yanıtını arıyor” şeklinde konuştu.
ABD havayolları mart ve nisan aylarında 170 milyondan fazla yolcunun uçmasını bekliyor; bu yeni bir rekor. Bu ay neredeyse her gün 2 milyondan fazla yolcu güvenlik kontrol noktalarından geçti. Aynı zamanda, beş haftadır süren kısmi hükümet kapanması sırasında maaş almadan çalışan rekor seviyedeki Ulaştırma Güvenliği İdaresi (TSA) görevlileri işe gelmedi ve 450’den fazlası işi bıraktı.
Bu durum havalimanlarında öngörülemez bir deneyim yarattı; bekleme süreleri şehre ve güne göre büyük farklılık gösteriyor.
Yolcular, kuyrukta takılı kaldıkları için uçuşlarını kaçırdıklarını ve uçuş aksaklıkları nedeniyle havalimanlarında uyuduklarını söylüyor. Birçoğu yaklaşan seyahatlerini iptal etmeyi düşündüğünü belirtiyor.
ABD Seyahat Birliği Başkanı ve CEO’su Geoff Freeman, “Bu tür bir işlevsizlik sürdürülebilir değil” dedi ve şöyle devam etti:
“Bunlar son derece işlevsiz bir hükümetin işaretleri. Bu durum insanların seyahatten geri çekilmesine yol açacak ve bunun bir kısmını zaten görüyoruz”
Son günlerde yolcular, ülke genelindeki havalimanlarında tedirgin eden sahneler yaşadıklarını söylüyor: Kalabalıklar adeta bir güruhu andırıyor; kuyruklar terminal dışına kadar uzanıyor; kurşun geçirmez yelekli silahlı göçmenlik görevlileri yolcuları izliyor.
Pazar günü Rockville Centre’dan 50 yaşındaki Andre Mullen, sabah 08.00’deki Atlanta uçuşu için Kennedy Uluslararası Havalimanı’na yaklaşık 2,5 saat önce gitti. Uzun bir kuyruk bekliyordu.
Beklerken, sabah uçuşunu kaçıracağını bilerek JetBlue müşteri hizmetlerini arayıp öğleden sonraki bir uçuşa yeniden rezervasyon yaptırdı. Sonunda kapıya ulaşması altı saat sürdü.
New York’tan çıkmak hiç bu kadar zor olmamıştı
Mullen, “New York’tan çıkmak tamamen başka bir seviyeye ulaştı. Gerçekten bir barut fıçısı gibiydi” dedi.
Aynı gece daha sonra, New York’taki LaGuardia Havalimanı’nda bir Air Canada Express uçağı ile bir itfaiye aracı pistte çarpıştı; iki pilot hayatını kaybetti, onlarca kişi yaralandı ve havalimanı saatlerce kapatıldı. Pazartesi öğleden sonra yeniden açılmasından bu yana LaGuardia tek pistle çalışıyor; bu da uzun güvenlik kuyruklarına ek olarak yüzlerce iptal ve gecikmeye yol açtı.
52 yaşındaki Nina Tichava, pazar günü beş saat güvenlik kuyruğunda bekledikten sonra uçağını kaçırınca Houston’daki George Bush Uluslararası Havalimanı’nda bir bankta uyudu. Pazartesi günü New Mexico’daki evine gidecek yeniden planlanan uçuşunu beklerken havalimanında dolaştı. Birçok Göçmenlik ve Gümrük Muhafaza (ICE) görevlisinin ayakta durduğunu, bazılarının kahve içtiğini gördüğünü söyledi.
Kongre’ye gönderilen bir açık mektupta ABD’nin büyük havayolu şirketlerinin CEO’ları, TSA görevlilerine ödeme yapılması çağrısında bulunarak hava yolculuğunun bir kez daha “başka bir hükümet kapanması sırasında siyasi bir koz olarak kullanıldığını” söyledi.
Havayollarının aksaklıkları azaltmak için gereken adımları attığını, ancak engellerin seyahat sektörü için kritik bir dönemde ortaya çıktığını belirttiler ve şöyle devam ettiler:
“Bahar tatili seyahatleri tüm hızıyla sürerken, 2026 FIFA Dünya Kupası yaklaşırken ve yıl boyunca Amerika’nın 250. yıl kutlamaları planlanırken, riskler özellikle yüksek”
Yolcular, ağır güvenlik kuyrukları, yükselen petrol fiyatlarının tırmandırdığı bilet ücretleri ve Orta Doğu’daki savaşın yarattığı güvenlik endişeleri gibi nedenlerle yaklaşan seyahatler konusunda tedirgin olduklarını söylüyor. Pazar günü Dışişleri Bakanlığı, yurt dışındaki tüm Amerikalara dikkatli olmaları tavsiyesinde bulundu.
Kaliforniya’dan 57 yaşındaki Leigh-Anne Lehrman, bu hafta eşiyle Londra’da tatilde olması gerekiyordu ancak seyahat tarihi yaklaştıkça yoğun bir kaygı ve korku hissettiğini söyledi. Son anda seyahati iptal etti.
Lehrman, “Başta siyasi durumumuz nedeniyle bir Amerikalı olarak yurt dışında seyahat etmekten utandım. Şimdi de savaş var; açıkçası kendimi güvende hissetmiyorum” dedi.
Bazı ABD vatandaşları yurt dışına çıkmaya korkuyor
Tahliye ve saha kurtarma hizmetleri sunan Global Rescue şirketinin geçen hafta 1.000’den fazla yolcuyla yaptığı ankete göre, katılımcıların yarısından fazlası yurt dışında hedef alınma konusunda en az orta düzeyde endişe duyduklarını söyledi.
Global Rescue CEO’su ve Ticaret Bakanlığı Seyahat ve Turizm Danışma Kurulu üyesi Dan Richards, “Amerikan karşıtı duygulara ilişkin endişe artık marjinal değil; ana akım haline geldi. Bu, yolcuların küresel algıya bağlı kişisel riskleri değerlendirme biçiminde önemli bir değişime işaret ediyor” dedi.
Küresel bir tur operatörü olan Collette’in yöneticilerinden Jeff Roy, mart ayının ilk haftasında uluslararası seyahat için yeni rezervasyonların geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 6 düştüğünü söyledi.
Alice Graham ve eşi bu yıl Avrupa ve Japonya’ya üç uluslararası seyahat planlamıştı ancak İran’la savaşın yarattığı aksaklıklar nedeniyle hepsini iptal etti. Esnek rezervasyon yapmalarına rağmen 1.200 dolardan fazla iptal ücreti ödediler. Hafta sonu havalimanlarındaki saatler süren TSA kuyruklarını gördükten sonra Graham, kararından memnun olduğunu söyledi.
Boston’dan 46 yaşındaki Graham, “Şu anda ABD’den çıkmak çok fazla riskli geliyor. Uçaklar gökyüzünde füzelerden kaçıyor ve biz bir savaş başlattık; bu da bizi büyük bir hedef haline getiriyor” ifadelerini kullandı.
Graham, havalimanlarındaki uzun bekleme süreleri iyileşirse yaz aylarında Batı Yakası’na yurt içi bir seyahat yapmayı düşündüğünü söyledi ve şöyle devam etti:
“Pandemi gibi hissettiriyor. İçgüdüsel olarak en iyi ve en güvenli seçeneğin evde kalmak olduğunu bildiğiniz zamanlardaki gibi”
