ABD Donanması, güvenlik tehdidi ve taciz riskini gerekçe göstererek deniz personelinin hizmet geçmişine ilişkin bilgileri kamuoyuyla paylaşmayı durdurdu
ABD Donanması, onlarca yıldır kamuoyuyla paylaştığı deniz personeline ait hizmet bilgilerini artık açıklamama kararı aldı. Yetkililer, kararın artan güvenlik tehditleri ve personelin tacize uğrama riskinden kaynaklandığını savunurken, uygulama Savunma Bakanı Pete Hegseth döneminde basının bilgiye erişimini sınırlayan yeni adımların son halkası olarak değerlendiriliyor.
AP‘de yer alan habere göre, Donanma Sözcüsü Tuğamiral John Robinson tarafından yayımlanan yeni politika uyarınca, komutanlara ilişkin kamuya açık tüm bilgilerin internetten kaldırılması talimatı verildi. Deniz Personel Dairesi Sözcüsü Yüzbaşı Candice Thresh ise uygulamanın eşitlik ilkesi doğrultusunda genişletildiğini ve artık hiçbir deniz personelinin hizmet geçmişine ilişkin bilgilerin paylaşılmayacağını açıkladı.
Thresh, Associated Press’e yaptığı açıklamada, yalnızca talebin “yüksek kamu yararı” taşıdığına karar verilmesi halinde bir kişinin donanmada görev yapıp yapmadığının doğrulanacağını, bunun dışında ise mevcut güvenlik tehdidi ortadan kalkana kadar herhangi bir ayrıntının paylaşılmayacağını söyledi.
Kararla birlikte denizcilerin görev yaptıkları birlikler, aldıkları madalyalar ve görev geçmişleri gibi bugüne kadar rutin olarak açıklanan bilgiler de kamuoyuna kapatılmış olacak. Oysa Pentagon’un gizlilik programını düzenleyen yönergeler, rütbe, görev yeri, ödüller ve hizmet durumu gibi bilgilerin normal koşullarda açıklanabilecek ve kişisel mahremiyeti ihlal etmeyen bilgiler arasında yer aldığını belirtiyor.
Buna rağmen Thresh, e-posta yoluyla yaptığı açıklamada, bundan sonra bu tür bilgilerin yalnızca ilgili kişinin “kamuya mal olmuş bir kişi” olması veya “istisnai koşulların” bulunması halinde paylaşılacağını ifade etti. Ancak bu kavramların nasıl tanımlanacağına Donanmanın kendisinin karar vereceği ve istisnaların dar yorumlanacağı belirtiliyor.
Haber yapmak ciddi şekilde zorlaşacak
ABD’nin önde gelen ifade özgürlüğü avukatlarından Floyd Abrams, yeni politikanın yaralanan veya hayatını kaybeden deniz personeliyle ilgili haber yapılmasını ciddi şekilde zorlaştıracağını söyledi. Abrams, “Konuşma özgürlüğünü bastırmaya yönelik bu girişim, Birinci Anayasa Değişikliği ile açıkça çelişiyor” dedi.
Abrams, uygulamanın kamu politikalarına ilişkin tartışma yaratabilecek bilgilerin paylaşılmasını engellemeyi amaçladığını savunarak, bunun yönetimin askeri personelle ilgili uygulamalarına yönelik olumsuz haberlerin önünü kesme çabası olarak görülebileceğini ifade etti.
Donanma, yeni politikayı geçen hafta Associated Press‘in gösteri timi Blue Angels’ta görev yapan bir pilotun özgeçmişini talep etmesi üzerine de uyguladı. Kalabalık bir plaj üzerinde gerçekleştirilen tartışmalı uçuşun ardından yapılan başvuruda, pilotun adı, fotoğrafı ve hizmet bilgileri Blue Angels’ın resmi internet sitesinde yer almasına rağmen Donanma bu bilgileri paylaşmayı reddetti. Thresh ise AP’nin politika hakkında soru sormasının ardından biyografinin bir kopyasını doğrudan ajansa iletti.
Bilgiye erişim sınırlamalarının son adımı
Son karar, ABD ordusunun bilgiye erişimi sınırlamaya yönelik son dönemde attığı adımların devamı niteliğinde. Geçen ay Savunma Bakanlığı, bazı gizli olmayan resmi kayıtların kamuoyundan saklanabilmesi için Kongre’den yeni yasal yetki talep etmişti.
CBS‘in ilk kez duyurduğu yasa teklifine göre, Savunma Bakanı belirli “kontrollü gizli olmayan bilgiler”i Bilgi Edinme Özgürlüğü Yasası (FOIA) kapsamındaki açıklama yükümlülüğünden muaf tutabilecek.
Şeffaflık savunucuları ve Pentagon’un iç denetim birimi ise CUI kavramının tutarsız biçimde uygulandığını ve gereğinden fazla kullanıldığını belirtiyor. Eleştirmenlere göre bu sınıflandırma, yönetimi zor durumda bırakabilecek bilgilerin kamuoyundan gizlenmesi için keyfi şekilde kullanılabiliyor.
Pentagon geçen yıl da kurum içinde görev yapan gazetecilere yönelik kapsamlı erişim kısıtlamaları getirmeye çalışmış, çok sayıda haber kuruluşu yeni kuralları kabul etmeyerek basın kartlarını teslim edip Pentagon’dan ayrılmıştı. Söz konusu düzenlemeye ilişkin dava ise halen federal mahkemede görülüyor.
