Kanada Başbakanı Mark Carney, yürütülen ticaret müzakerelerinde ABD’nin ‘ekonomik açıdan uygulanabilir olmayan ve adaletsiz’ şartlar önerdiğini belirterek, işçileri, çiftçileri, aileleri ve işletmeleri korumak amacıyla Washington’ın yeni tarifelerine bire bir karşılık vereceklerini söyledi
ABD hükümetinin Kanada’dan ithal edilen 20 milyar dolar değerindeki bazı ürünlere uygulayacağı yüzde 50’lik tarifeler yürürlüğe girdi. Söz konusu tarifeler, Kanada’nın her yıl ABD’ye ihraç ettiği malların yaklaşık yüzde 5’ini etkileyecek. Yaklaşık 20 milyar dolar değerindeki Kanada ürünleri arasında hokey sopalarından abeslang (dil çubuğu) kadar çeşitli ürünler yer alıyor.
Konuya ilişkin basına konuşan ABD Ticaret Temsilcisi Jamieson Greer, Kanada’nın ‘anlaşmaya varılan şartlar çerçevesinde’ ticaret anlaşmasını sonuçlandırmayı reddettiğini aktardı. ABD’nin teklifinin ‘geleceğe yönelik’ olduğunu belirten Greer, ‘tarihi bir ekonomik ve ulusal güvenlik ortaklığını’ içerdiğini kaydetti.
“Bize sunduklarını kabul edemeyiz”
Kanada Başbakanı Mark Carney, ABD’nin gümrük vergilerine verilen yanıta ilişkin düzenlediği basın toplantısında, Kanada’nın bir yılı aşkın süredir kapsamlı ticaret anlaşmasını müzakere etmek için iyi niyetli şekilde çalıştığını aktardı. Amaçlarının her zaman Kanadalılar için en iyi anlaşmayı elde etmek olduğunu vurgulayan Carney, ABD’nin geçen ay bir başka tarifeyi açıkladığını anımsattı.
Carney, bunun ardından, müzakere ekibine adil bir anlaşma yapılması için yeni yetki verdiğine işaret ederek, “Dün akşam müzakerecilerimize Ottawa’ya dönmeleri talimatını verdim. Bize sunduklarını kabul edemeyiz ve bizden istediklerini vermeyeceğiz” ifadelerini kullandı.
ABD’nin geçen yıl ABD-Meksika-Kanada Anlaşması (USMCA) kapsamındaki taahhütlerini ihlal ederek bir dizi tarife uyguladığını belirten Carney, uygulanan bu adımların gerekçesinin sürekli değiştirildiğini dile getirdi. Carney, ABD’nin Kanada ile ticaret açığı vermesi nedeniyle Kanada tarafından ‘kazıklandığını’ öne sürdüğüne vurgu yaparak, “ABD’nin dar kapsamlı mal ticareti açığı yalnızca ABD’nin Kanada’dan çok miktarda enerji satın alması nedeniyle mevcut” diye konuştu.
“İyi niyetle adımlar attık”
ABD ile ticaretlerine ilişkin bilgi veren Carney, Kanada’nın ABD’ye yaptığı ihracatın Amerikan aileleri için maliyetleri düşürdüğünü, tarifelerin ise nihayetinde ABD’li tüketiciler tarafından ödenen bir vergi türü olduğunu dile getirdi. Carney, “ABD görünüşte bitmek bilmeyen bir tarife akışı uygulayıp daha fazlasıyla tehdit ederken Kanada, bunun aksine, uzlaşma sağlamak ve hem Kanadalıların hem de Amerikalıların çıkarına olacak kapsamlı bir anlaşma yapmak amacıyla iyi niyetle çeşitli adımlar attı” diye konuştu.
Son günlerde yürütülen müzakerelerdeki hedeflerine dikkati çeken Carney, amaçlarını çoğu Kanadalı işletmenin ABD pazarına tarifesiz erişimini korumak, ticari ilişkilere daha fazla istikrar kazandırmak, temel stratejik sektörlerde ABD tarifelerini azaltarak Kanadalı işletmelerin dünyadaki en iyi erişim koşullarına sahip olmasını sağlamak, küçük ve orta ölçekli işletmeleri korumak ve Kanada’nın esnekliğini, bağımsızlığını ve egemenliğini korumak şeklinde sıraladı.
“Kanada’nın egemenliğinden taviz vermeye hazır değildik”
Carney, “Kanadalıların çıkarlarına en uygun olacak adil ve kapsamlı bir anlaşma sağlamak için teklifler sunduk. ABD’nin tarifelerini, Kanadalı şirketlerin ABD’ye ihracat yapmasını ekonomik açıdan anlamlı kılacak seviyelere önemli ölçüde indirmesi karşılığında, özellikle çelik, alüminyum ve otomotiv gibi stratejik sektörlerde kalan misilleme tarifelerimizi kaldırmaya hazırdık. Ancak yapmayacağımız bazı şeyler vardı. Kanada’nın egemenliğinden taviz vermeye veya kilit sektörlerimizi zayıflatmaya hazır değildik.” dedi.
“Çok fazla şey istediler, çok az şey sundular”
Son haftalarda olası bir anlaşmaya yönelik önemli ilerlemeler kaydedildiğine işaret eden Carney, şöyle devam etti:
“Bu haftanın başlarında karşılıklı fayda sağlayan bir anlaşmaya doğru ilerlediğimize inanıyorduk. Ancak son günlerde ABD, ekonomik açıdan uygulanabilir olmayan, adaletsiz ve Kanada açısından net faydaları zayıflatan yeni şartlar önerdi ve herhangi bir anlaşmanın güvenilirliğini sorgulanır hale getirdi.
Kısacası, çok fazla şey istediler ve çok az şey sundular. Bunun sonucunda ABD ile ticaret müzakerelerini askıya aldım.”
Carney, “Kanada şimdi işçileri, çiftçileri, aileleri ve işletmeleri korumak amacıyla Washington’ın yeni tarifelerine bire bir karşılık verecek. Yanıtımız çelik, süt ürünleri, beyaz eşya, tarım ekipmanları, kağıt ve elektronik gibi sektörlerde yoğunlaşacak” değerlendirmesinde bulundu.
Bunun sektörleri korumak ve savunmak ile Kanada pazarında ABD ürünleriyle rekabet etmelerine olanak sağlamak amacıyla atılmış bir adım olduğunun altını çizen Carney, gelecek günlerde yeni tarife tedbirlerinin ayrıntılarını açıklayacaklarını bildirdi. Carney, yeni tarifelerin İşçi Bayramı’nın ardından 8 Eylül’de yürürlüğe gireceğini belirtti.
“Giderek güçleniyor ve Amerika’ya daha az bağımlı hale geliyoruz”
Bu önlemlerin bazılarının Kanadalılar için maliyetleri artıracağını ve seçenekleri azaltacağını bildiklerini söyleyen Carney, bu nedenle bu adımı gönülsüzce attıklarını dile getirdi. Carney, “Ancak aynı zamanda bu adımın Kanada’nın çıkarına olduğundan eminiz. Kötü bir anlaşmayı reddederek, Kanada’nın yanında durarak ve kontrol edebildiğimiz şeylere odaklanarak herkes için güçlü bir Kanada inşa edeceğiz” ifadelerini kullandı.
Kanada’nın birçok açıdan dünyanın dört bir yanındaki ülkeler için tercih edilen bir ticaret ortağı olduğunun altını çizen Carney, ülkenin başka ticaret anlaşması yapma kapasitesini ABD’nin “kısıtlamak istediğini” savundu.
Carney, ilkbaharda, ABD’nin kendilerine sahip olabilmek için “Kanada’yı çökertmeye çalıştığı” konusunda uyarıda bulunduğunu anımsatarak, şunları kaydetti:
“Bunun asla gerçekleşmesine izin vermeyeceğimize söz vermiştim. Bu sözümüzü tutuyoruz. Kanada giderek güçleniyor ve Amerika’ya daha az bağımlı hale geliyor. Onların elimizden alabileceğinden çok daha fazlasını şimdiden kendimize kazandırıyoruz, üstelik henüz yolun başındayız.”
