Pentagon’un talep ettiği 80 milyar dolar, ABD Savunma Bakanı Hegseth’in geçen ay Kongre’ye sunduğu 29 milyar dolarlık savaş maliyeti tahmininin oldukça üzerinde bulunuyor
ABD Savunma Bakanlığı’nın (Pentagon), İran’la yaşanan savaşın maliyetlerini karşılamak amacıyla Kongre’den yaklaşık 80 milyar dolarlık ek kaynak talep ettiği bildirildi. Söz konusu miktarın büyük bölümünün savaş harcamalarına ayrılması planlanıyor.
Beyaz Saray Bütçe ve Yönetim Ofisi henüz Kongre’ye resmi bir talepte bulunmadı. Ancak Savunma Bakanı Pete Hegseth son günlerde Kongre üyeleriyle yoğun görüşmeler yürütüyor.
Konuya yakın ancak kamuoyuna açıklama yapma yetkisi bulunmayan iki kaynağın AP‘ye aktardığına göre, Savunma Bakan Yardımcısı Stephen Feinberg geçen hafta senatörlere İran savaşı için hazırlanan ek bütçe talebi hakkında bilgi verdi. Gelişmeyi ilk olarak The Wall Street Journal duyurdu.
Kongre’de şüphecilik hakim
Ek bütçe talebi, Washington’da siyasi açıdan hassas bir dönemde gündeme geldi. Kongre üyelerinin bir kısmı, Başkan Donald Trump’ın İran’la yaptığı anlaşmaya ve savaşın sona erdirilme biçimine kuşkuyla yaklaşıyor.
Trump yönetimi ayrıca bu mali yıl için Pentagon’a toplam 1,5 trilyon dolarlık bütçe ayrılmasını talep ediyor. Bu rakam mevcut savunma bütçesine kıyasla yaklaşık yüzde 50’lik bir artış anlamına geliyor.
Senato Çoğunluk Lideri John Thune, yönetimden savaşla ilgili ek harcama talebi beklediklerini belirterek, teklif geldiğinde Kongre’de gerekli desteğin olup olmadığının değerlendirileceğini söyledi.
Thune, “Yalnızca İran’da yaşananlar nedeniyle değil, daha önceden de azalan mühimmat stoklarımızı yeniden doldurmak zorundayız” dedi.
Maliyet tahminleri yükseldi
Pentagon’un talep ettiği 80 milyar dolar, Hegseth’in geçen ay Kongre’ye sunduğu 29 milyar dolarlık savaş maliyeti tahmininin oldukça üzerinde bulunuyor.
29 milyar dolarlık hesaplamanın büyük kısmı mühimmat stoklarının yenilenmesi, hasar gören ekipmanların onarılması ve bölgedeki birliklerin operasyonel giderlerinden oluşuyordu. Ancak bu rakama ABD’nin bölgede zarar gören askeri tesislerinin yeniden inşa maliyetleri dahil değildi.
Buna karşın yeni talep, savaşın başlangıcında Pentagon içinde gündeme gelen 200 milyar dolarlık ilk tahminin altında kalıyor. Savaşın ilk haftasının maliyetinin ise 11,3 milyar dolar olarak hesaplandığı belirtilmişti.
Demokratlar karşı çıkıyor
Demokrat senatörler ek savunma harcamalarına mesafeli yaklaşıyor.
Senato Demokrat Parti yönetiminde yer alan Brian Schatz, savaşın gerçek maliyetinin önerilen 80 milyar doların da üzerine çıkabileceğini savundu.
Demokrat Senatör Patty Murray ise geçen ay Hegseth’e hitaben, “Birçok Amerikalının karşı çıktığı bir savaş için ailelerin alın teriyle ödediği vergileri harcıyorsunuz” demişti.
Schatz da Demokratlar arasında İran odaklı bir bütçe paketine destek bulmanın zor olacağını belirterek, “Bunu yapmak isteyen kimseyle karşılaşmadım” ifadelerini kullandı.
Cumhuriyetçiler desteğe daha yakın
Cumhuriyetçi Senatör Jim Banks ise paketin yalnızca savaş harcaması olarak değil, savunma sanayisine yatırım olarak görülmesi gerektiğini savundu.
Banks, “Bunu eyaletimde savunma sanayi altyapısına yatırım ve savunma üretiminin ülkeye geri kazandırılması olarak anlatırım” dedi.
Senato Silahlı Hizmetler Komitesi’nin kıdemli Demokrat üyesi Jack Reed ise İran’a yönelik ek bütçenin, savunma ve savunma dışı harcamalar konusunda iki partinin uzlaşacağı daha geniş bir bütçe anlaşmasının parçası olması gerektiğini söyledi.
Cumhuriyetçi Senatör John Hoeven da paketin kapsamına Kaliforniya, Hawaii ve diğer eyaletlerdeki doğal afet yardımları ile çiftçilere yönelik desteklerin eklenmesi için çalıştığını açıkladı.
Hoeven, “Geçebilecek bir paket ancak böyle bir kombinasyon olabilir” dedi.
Savunma Bakanı Hegseth ise pazartesi günü gazetecilerin sorularını yanıtsız bıraktı.
Ancak geçen ay Senato’daki oturumda savaşın maliyetiyle ilgili bir soruya, “İran’ın nükleer silah sahibi olmasının maliyeti ne olurdu?” karşılığını vermişti.
Hegseth, Trump’ın İran’ın nükleer programına karşı askeri müdahalede bulunma kararının maliyetli olduğunu kabul ederek, “Bunun bir bedeli olduğunu biliyoruz” ifadelerini kullanmıştı.
