TBMM’de kabul edilen yeni yasayla, sürücü belgesi alamayan %40 ve üzeri ortopedik engelli bireylere 10 yılda bir ÖTV’siz araç alma hakkı tanındı. Hangi araçlar alınabilecek, düzenleme paketinde başka neler bulunuyor?
TBMM Genel Kurulu’nda kabul edilen düzenlemeyle, ortopedik engelleri nedeniyle sürücü belgesi alamayan ve engel oranı yüzde 40 ve üzeri olan bireyler için araç alımında Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) istisnası getirildi. Böylece daha önce yalnızca aracı bizzat kullanabilen engellilere tanınan hak, araç kullanma imkânı bulunmayanları da kapsayacak şekilde genişletildi.
AYM kararı sonrası yeni adım
Düzenleme, Anayasa Mahkemesi’nin 2025 yılında aldığı iptal kararının ardından yapıldı. Mahkeme, engel oranı yüzde 90’ın altında olan kişilerin yalnızca aracı kendilerinin kullanması şartını Anayasa’ya aykırı bulmuştu. Bu karar sonrasında, araç kullanamayan engelli bireylerin de ÖTV istisnasından yararlanabilmesi için yeni bir yasal düzenleme ihtiyacı doğdu.
Kimleri kapsıyor?
Yeni düzenlemeye göre, engel oranı yüzde 40 ve üzeri olan ortopedik engellilerden, sağlık raporuyla sürücü belgesi alamayacağı tespit edilen kişiler, belirlenen araçları ÖTV ödemeden satın alabilecek. Bu hak, daha önce kapsam dışında kalan önemli bir grubu sisteme dahil etmiş oldu.
İstisna 10 yılda bir uygulanacak
ÖTV muafiyeti, taşıtın ilk iktisabında geçerli olacak ve 10 yılda bir kez kullanılabilecek. Bu sınırlama, uygulamanın suistimal edilmesini önlemeyi amaçlıyor.
Hangi araçlar alınabilecek?
Hazine ve Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından 30 Aralık 2023 tarihinde, 29330 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Özel Tüketim Vergisi (II) Sayılı Liste Uygulama Genel Tebliği’ne göre, 1 Ocak 2026 tarihi itibariyle Özel Tüketim Vergisi ve Motorlu Taşıtlar Vergisi (MTV)’den muaf şekilde satın alınabilecek olan otomobillerin motor silindir hacmine bakılmaksızın, Özel Tüketim Vergisi ve diğer her türlü vergiler dahil bedellerinin 2.873.900 Türk Lirası’nın altında olması ve aracın yüzde 40 yerlilik şartını karşılaması gerekiyor.
Marka ve modeller
En az yüzde 40 yerli olması şartı nedeniyle Togg T10X ve T10F, Fiat Egea Sedan ve Egea Cross, Renault Clio, Megane Sedan ve Duster, Toyota Corolla, Corolla Hybrid ve C-HR, Hyundai i20 ve Bayon alınabiliyor.
Düzenleme paketinde başka neler var?
Kabul edilen kanun teklifinde yalnızca ÖTV düzenlemesi değil, farklı ekonomik başlıklar da yer aldı. Buna göre, kamuya ait taşınmazların talep edilmesi halinde özelleştirme kapsamına alınmasının önü açıldı. Ayrıca, elmas ve diğer kıymetli taşlar gibi bazı ürünlere yüzde 20 oranında ÖTV getirilmesi kararlaştırıldı.
Yeni düzenlemeyle birlikte, engelli bireylerin araç edinimine yönelik vergi avantajlarının kapsamı genişletilirken, sistemin daha kapsayıcı hale getirilmesi hedefleniyor.
Emekliye ÖTV’siz araç teklifi
Emekliler için verilen ve ÖTV’siz araç almalarını sağlayacak kanun teklifi Meclis’te komisyonda olsa da henüz görüşmeleri gerçekleşmedi. Kanun teklifinin hayata geçeceğine dair emareler henüz bulunmuyor.
