Hindistan Başbakanı Modi’nin İsrail ziyareti, Tel Aviv ile Yeni Delhi arasındaki ortaklığını yeni bir aşamaya taşıdı. Söz konusu yakınlaşma Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan’ın da dahil olduğu bölgesel güvenlik dengelerini doğrudan etkileyebilecek bir pozisyona evrilebilir
Hindistan Başbakanı Narendra Modi’nin Tel Aviv ziyareti, Hindistan-İsrail stratejik ortaklığında yeni bir aşamaya geçiş olarak görülüyor. Netanyahu dün yaptığı açıklamada Modi’ye yönelik ‘kardeşim’ ifadesini dahi kullandı, Hindistan Başbakanı Modi ise Gazze’deki katliamlara rağmen Tel Aviv’e uluslararası arenada desteklerini açık açık ifade etti.
Al Jazeera’nin haberine göre Hindistan Başbakanı Narendra Modi’nin Tel Aviv ziyareti güçlü semboller içeriyor. Modi, Çarşamba günü İsrail’e inerken kırmızı halıyla karşılandı. Uçaktan iner inmez Netanyahu ile kucaklaşan Modi, İsrailli meslektaşıyla samimi pozlar vermekten de kaçınmadı.
Netanyahu’nun yeni ittifak planı
Netanyahu, Modi’nin ziyaretinden günler önce kabine toplantısında “altıgen ittifak” olarak tanımladığı yeni bir bölgesel çerçeve önerisini açıkladı. Bu yapı; Hindistan’ın merkezde yer aldığı, Yunanistan, Kıbrıs ve isimleri açıklanmayan bazı Arap, Afrika ve Asya ülkelerini kapsayan bir ittifakı öngörüyor.
Netanyahu, bu girişimin amacını “radikal eksenlere karşı koymak” olarak tanımladı. İsrail Başbakanı, özellikle “radikal Şii ekseni” ile “yükselen radikal Sünni ekseni” ifadelerini kullandı.
Bu ittifak kime karşı kuruluyor olabilir?
Bölgede İsrail’e yönelik en sert eleştirileri dile getiren liderlerden biri Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan.Ayrıca Eylül 2025’te Stratejik Karşılıklı Savunma Anlaşması imzalayan Suudi Arabistan ile Pakistan bu çerçevede dikkat çekiyor.
Analistler, Tel Aviv’in “radikal Sünni eksen” olarak tanımladığı yapının; Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan gibi ülkeleri kapsayabileceğine işaret ediyor.
Pakistan endişeli
Pakistanlı yetkililer, Hindistan’ın Mayıs 2025’te Pakistan’a yönelik dört gün süren yoğun hava harekatında İsrail menşeli insansız hava araçlarını kullandığını bildirmişti.
Pakistan’ın eski Çin Büyükelçisi Masood Khalid, “Hindistan-İsrail stratejik iş birliğinin savunma, terörle mücadele, siber güvenlik ve yapay zeka alanlarında güçleneceği açık” sözlerini kullandı.
Riyad merkezli King Faisal Center for Research and Islamic Studies araştırmacılarından Umer Karim ise bu ortaklığın iki ülkenin uluslararası eleştiriler karşısında birbirine daha fazla yaklaştığını gösterdiğini belirtti.
Karim’e göre Pakistan, Netanyahu’nun “radikal Sünni ekseni” tanımlamasının hedefinde yer alıyor.
Pakistan’ın Riyad ve Ankara ile geliştirdiği yakın güvenlik iş birliğinin İsrail’in hesaplarını doğrudan etkilediği ifade ediliyor.
Türkiye faktörü: Ankara bu aşamalara nasıl dahil oluyor?
Al Jazeera‘nin analizine göre, Türkiye denklemde önemli bir aktör. Ankara merkezli bağımsız Körfez araştırmacısı Gökhan Ereli, Pakistan’ın doğrudan hedef alınmasından ziyade İsrail, Hindistan ve Batı’nın ortak güvenlik söylemleri çerçevesinde dolaylı biçimde etkilendiğini savundu.
Pakistanlı akademisyenler ise Hindistan’ın İsrail üzerindeki etkisinin Tel Aviv’in Pakistan’a yönelik tutumunu olumsuz etkileyebileceğini değerlendiriyor.
Türkiye’nin İsrail politikalarına yönelik sert söylemi ve bölgesel pozisyonu, Hindistan-İsrail yakınlaşmasının jeopolitik etkilerini daha da karmaşık hale getirmiş durumda.
Körfez’deki denge arayışı
Pakistan için en karmaşık alanlardan biri Körfez bölgesi. Ülke ekonomisi uzun yıllardır Körfez ülkelerinden gelen mali destek ve işçi dövizlerine dayanıyor.
Pakistan, Eylül 2025’te Suudi Arabistan ile Stratejik Karşılıklı Savunma Anlaşması imzaladı. Türkiye’nin de benzer bir çerçeveye dahil olabileceği yönünde tartışmalar uzun süredir devam ediyor.
Uzmanlar, Pakistan’ın yalnızca Körfez İşbirliği Konseyi ülkeleriyle değil; Türkiye, İran, Orta Asya ülkeleri ve Rusya ile de ekonomik entegrasyonu artırması gerektiğini savunuyor.
Bölgedeki en kritik konu şimdilik İran
Bölgesel gerilimin merkezinde yer alan İran konusunda da tablo karmaşık. Washington yönetimi Tahran’a yönelik olası askeri adımları gündemde tutarken, İsrail yönetimi İran’da rejim değişikliği çağrılarını sürdürüyor.
Pakistan ise diplomatik çözüm çağrısı yaparak tansiyonu düşürmeye çalışıyor.
Eski Büyükelçi Khan’a göre İsrail’in talepleri yalnızca İran’ın nükleer programıyla sınırlı değil; füze kapasitesi ve bölgesel ittifaklarını da kapsıyor. Bu durumun müzakerelerde ciddi bir tıkanma yaratabileceği belirtiliyor.
