ABD’de TikTok’ta yayılan “Chinamaxxing” akımı, Çin’e ait yaşam tarzı pratiklerini popülerleştirirken ülkenin küresel imajına katkı sağlıyor. Ancak uzmanlara göre trend, Çin toplumunun ekonomik ve sosyal sorunlarını görünmez kılıyor
ABD ve Batı’da sosyal medyada hızla yayılan “Chinamaxxing” trendi, Çin kültürü ve yaşam tarzını yeni bir cazibe alanına dönüştürdü. TikTok kullanıcıları sıcak elma çayı içmekten ev içinde terlik giymeye, uzun ömür egzersizlerinden geleneksel sağlık pratiklerine kadar çeşitli alışkanlıkları “Çinli olmayı öğrenmek” başlığıyla paylaşıyor.
BBC’nin aktardığına göre “Hayatımın çok Çinli bir döneminde tanıştın benimle” ifadesi ve #newlychinese etiketi, akımın en sık kullanılan sloganları arasında.
Özellikle genç Amerikalılar arasında yayılan trend, Çin’in son dönemde artan kültürel görünürlüğüyle örtüşüyor.
Yumuşak güce katkı
Trend, Çin’in son yıllarda güçlenen “yumuşak gücünün” bir uzantısı olarak değerlendiriliyor. Labubu oyuncakları için oluşan küresel talep, Mixue ve Luckin Coffee gibi zincirlerin dünya çapında yayılması ve Chongqing’in “siberpunk şehir” olarak popülerleşmesi bu dalganın parçası.
Çin Komünist Partisi, ABD’de Çin’e yönelik olumlu algıdaki bu değişimi memnuniyetle karşılıyor. Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Lin Jian, ülkenin “tarih ile modernliğin eşsiz birleşimi” sayesinde daha cazip hale geldiğini söyledi.
Pandemi döneminde artan Çin karşıtlığı ve uzun kapanmaların ardından bu yön değişimi dikkat çekici bulunuyor. Çin’in yüksek hızlı tren ağı, elektrikli araç üretimi ve yapay zekâ yatırımları sosyal medyada sıkça paylaşılıyor.
“Amerikan rüyası”nın gölgelenmesi
Teknoloji yazarı Afra Wang’a göre Chinamaxxing, ABD’de genç kuşakların yaşadığı ekonomik güvensizlikle de bağlantılı. 2008 küresel finans krizinden, Irak Savaşı sonrası döneme ve 6 Ocak Kongre baskınına kadar uzanan süreçte büyüyen kuşak için “Amerikan istisnacılığı” somut bir deneyim değil.
Çin’in altyapı atılımı ve hızlı şehirleşmesi, sosyal medyada ABD ile karşılaştırmalı olarak öne çıkıyor. Bu durum, Çin’e dair olumlu imajı güçlendiriyor.
Öte yandan Çin sosyal medyasında ABD’ye yönelik “US kill line” (ABD ölüm hattı) gibi kavramlar yayılıyor. Devlet medyası, ABD’yi eşitsizlik ve zayıf sosyal güvenlik sistemi üzerinden “gerileyen süper güç” olarak sunuyor.
Görünmeyen gerçekler
Ancak trend, Çin’deki gençlerin karşı karşıya olduğu sorunları yansıtmıyor. Genç işsizlik oranı yüzde 15’in üzerinde seyrediyor. Yoğun çalışma kültürü ve konut krizi kaygı yaratıyor. Gig ekonomisinde çalışan kuryeler ve teslimat çalışanları, “hızlı ve modern Çin” imajının arka planındaki görünmeyen emek gücünü oluşturuyor.
Uzmanlara göre Chinamaxxing, Çin’in günlük yaşamından seçilmiş estetik unsurları öne çıkarıyor ancak siyasi baskı, sansür ve ekonomik zorluklar gibi yapısal meseleleri dışarıda bırakıyor.
Yine de akım, Çin kültürünün Batı’daki algısında belirgin bir değişime işaret ediyor. Pandemi döneminin dışlayıcı söyleminden, kültürel meraka dayalı bir ilgiye geçiş yaşanıyor. Bu ilginin kalıcı mı yoksa geçici bir sosyal medya dalgası mı olduğu ise belirsizliğini koruyor.
