ABD’li teknoloji girişimleri, çalışanlarına özel şirket hisselerini nakde çevirme imkanı sunan “tender” işlemlerine hız verdi. Yapay zeka şirketlerine yönelik yoğun talep, milyar dolarlık değerlemeler ve artan likidite beklentisi, Silikon Vadisi kültüründe köklü bir değişime işaret ediyor.
Yapay zeka odaklı işyeri yazılımı geliştiren Notion, ocak ayında gerçekleştirdiği 270 milyon dolarlık hisse alım teklifinde (tender offer) çalışanlarına hisselerini nakde çevirme fırsatı sundu. Söz konusu talep, özellikle eski çalışanlar cephesinde, ayrılan bütçeyi aştı. Şirketin bazı ödemeleri sınırlamak zorunda kaldığı ve Üst Yöneticisi Ivan Zhao’nun eski çalışanlardan özür dilediği belirtildi.
Wall Street Journal‘ın haberine göre Notion, son dönemde çalışanlarına likidite sağlayan şirketler arasında yalnız değil. Stripe, OpenAI, Anthropic, Databricks ve SpaceX gibi teknoloji devleri de benzer uygulamalara yöneldi.
Silikon Vadisi kültürü değişiyor
Uzun süre özel şirket hisselerini erken satmak, “uzun vadeli bağlılık eksikliği” olarak görülüyordu. Ancak şirketlerin halka arz sürecini ertelemesi ve özel kalma sürelerinin uzaması, bu algıyı tersine çevirdi.
Tazminat verilerini takip eden Compa’nın Üst Yöneticisi Charlie Franklin’e göre, şirketler çalışanlara yönelik ikincil hisse satışlarının üzerindeki “damgayı” kaldırmayı başardı. Franklin, 2025 yılında Carta platformunda tamamlanan tender işlemlerinin bir önceki yıla kıyasla yüzde 60 arttığını belirtiyor.
Milyar dolarlık değerlemeler
Ödeme şirketi Stripe’ın yeni bir tender sürecine hazırlandığı ve şirket değerlemesinin 140 milyar doların üzerine çıkmasının beklendiği ifade ediliyor.
Yapay zeka şirketi Anthropic’in de 350 milyar dolarlık değerleme üzerinden yeni bir hisse alım teklifi planladığı belirtiliyor.
Geçen yıl 6,6 milyar dolarlık dev bir tender işlemi tamamlayan OpenAI ise 500 milyar dolarlık değerlemeye ulaşmıştı.
SpaceX çalışanlarına yılda iki kez benzer fırsat sunarken, Databricks de çalışanlarına birden fazla kez hisse satışı imkanı tanıdı.
Likidite talebi artıyor
Özel hisse piyasası platformu Augment’in Üst Yöneticisi Noel Moldvai, kağıt üzerinde milyonlarca dolarlık servete sahip olan çalışanların, bu varlığı nakde dönüştürmek istemesinin doğal olduğunu söylüyor.
Yapay zeka girişimi Gamma’nın Kurucu Ortağı ve Üst Yöneticisi Grant Lee ise geçmişte hisse opsiyonlarını kullanabilmek için 200 bin doların üzerinde borç almak zorunda kaldığını, ancak şirket satıldığında zarar ettiğini hatırlatıyor.
Lee’nin şirketi Gamma, 2020’de kurulduktan sonra ilk tender sürecini tamamladı ve yaklaşık 30 çalışana, hak edilmiş hisselerinin yüzde 20’sine kadar satış imkanı sundu. İşlem 44 milyon dolar büyüklüğe ulaştı.
Çalışanların elde ettikleri geliri konut alımı, evlilik hazırlıkları ya da aile planlaması için kullandığı belirtiliyor.
Yeni nesil girişimler de listede…
2022’de kurulan hukuk teknolojisi girişimi Harvey, 2025 yılında 75 milyon dolarlık bir tender işlemini, 150 milyon dolarlık yeni yatırım turuyla birlikte tamamladı. Aynı yıl kurulan yapay zeka video şirketi ElevenLabs ise 6,6 milyar dolarlık değerleme üzerinden çalışanlarının 100 milyon dolarlık hisse satmasına olanak tanıdı.
