Meksika Savunma Bakanı, ‘El Mencho’nun bulunduğu yere ilişkin bilgi, romantik partnerinin ziyareti sonrası geldi’ açıklaması yaptı. Kartel liderinin ölümü sonrası ülkede şiddet sürerken ABD’nin operasyona ‘katkısı’ hakkında yeni detaylar ortaya çıktı.
Meksika’nın en çok aranan kartel liderlerinden, ‘El Mencho’ lakaplı Nemesio Oseguera Cervantes’in ABD destekli bir operasyonun ardından hayatını kaybettiği bildirilmesinin ardından Meksika Savunma Bakanı Ricardo Trevilla Trejo, operasyonun detaylarıyla ilgili yeni açıklama yaptı.
Operasyon sonrası ülkenin farklı kentlerinden şiddet olayları yaşandığına dair haberler geliyor. Türkiye’den de gelişmelerin yakından takip edildiğine ilişkin açıklama yapıldı.
El Mencho hakkında bilinenler
Gerçek adı Nemesio Oseguera Cervantes olan ‘El Mencho’, Meksika’nın en güçlü suç örgütlerinden biri olarak gösterilen Jalisco Yeni Nesil Karteli (CJNG)’nin lideriydi. Eski bir polis memuru olan 60 yaşındaki Cervantes’in, ülkenin batısındaki Jalisco eyaletinin başkenti Guadalajara’da düzenlenen operasyonda yaralandığı, başkent Meksiko’ya sevk edilirken yaşamını yitirdiği kaydediliyor.
Uyuşturucu baronu, başta ABD olmak üzere çok sayıda ülkeye kokain, metamfetamin ve fentanil sevkiyatından sorumlu geniş bir suç ağına liderlik etmekle suçlanıyordu.
Ülke genelinde şiddet dalgası
Operasyonun ardından bazı yerleşim yerlerinden ölü ve yaralı haberleri geldi. Meksika Devlet Başkanı Claudia Sheinbaum, halka “sakin” kalma çağrısı yaptı. Reuters ajansına konuşan ve tatil kenti Puerto Vallarta’da bulunan turistler, bazı bölgelerin “savaş alanına döndüğünü” ifade etti.
Araçların ateşe verildiği, dükkanların yağmalandığı ve yaklaşık 20 banka şubesinin saldırıya uğradığı bildirildi. Güvenlik güçleri ülke genelinde yaklaşık 250 kontrol noktası oluşturdu.
Hükümet, 11’i şiddet olaylarına karışmakla, 14’ü ise yağma ve talanla suçlanan toplam 25 kişinin gözaltına alındığını duyurdu. 2026 Dünya Kupası’na ev sahipliği yapacak şehirlerden biri olan Guadalajara’da Pazar günü oynanması planlanan dört futbol karşılaşması da ertelendi.
.
Türkiye’den güvenlik uyarısı
Türkiye’nin Meksika Büyükelçiliği, Türk vatandaşlarına yönelik güvenlik duyurusu yayımladı. Açıklamada yerel makamların uyarılarının dikkate alınması gerektiği belirtilirken, acil durumlar için “+525579177785” numaralı hattın kullanılabileceği kaydedildi.
ABD merkezli havayolu şirketleri United Airlines ve American Airlines ile Kanada merkezli Air Canada, Puerto Vallarta ve Guadalajara uçuşlarını iptal etti.
ABD Dışişleri Bakanlığı, Jalisco ve Tamaulipas eyaletlerinin yanı sıra Michoacan, Guerrero ve Nuevo Leon’un bazı bölgeleri için ABD vatandaşlarına “dışarı çıkmama” uyarısı yaptı.
ABD’nin rolü ve ortak görev gücü
Reuters’a konuşan bir savunma yetkilisi, operasyonda ABD ordusu bünyesinde oluşturulan bir görev gücünün rol aldığını söyledi. Ancak söz konusu birimin operasyona hangi kapasitede katıldığı açıklanmadı.
Hem ABD hem de Meksika yönetimi, operasyonun sahada Meksika askerleri tarafından yürütüldüğünü belirtiyor.
ABD’li yetkililer, Aralık ayında farklı kurumlardan unsurların katılımıyla Meksika’daki kartelleri hedef alan ortak bir görev gücü kurulduğunu aktardı.
JITF-CC adı verilen bu yapının, ABD-Meksika sınırında ABD’ye tehdit oluşturduğu değerlendirilen kartel faaliyetlerini “tespit etmek, bozmak ve ortadan kaldırmak” amacıyla kurulduğu belirtildi.
ABD Başkanı Donald Trump’ın geçen yıl Meksika kartellerini “terör örgütü” olarak ilan etmesinin, bu tür askeri desteklerin önünü açtığı ifade ediliyor. Görev gücünün ABD ordusunda tuğgeneral rütbesindeki Maurizio Calabrese tarafından yönetildiği bildirildi. Calabrese, Reuters’a verdiği demeçte, ABD ordusunun El Kaide ve IŞİD gibi örgütlere karşı edindiği deneyimi kartel ağlarını haritalandırmada kullandıklarını söyledi.
ABD, El Mencho’nun yakalanmasını veya tutuklanmasını sağlayacak bilgi için 15 milyon dolarlık ödül koymuştu.
CJNG nedir?
2009 yılında kurulan Jalisco Yeni Nesil Karteli (CJNG), yıllar içinde Meksika’nın en fazla şiddet olaylarıyla anılan uyuşturucu kartellerinden biri haline geldi.
Uluslararası kriz ve çatışma çözümü alanında çalışmalar yürüten International Crisis Group’tan David Mora, örgütün “askeri kapasite, eleman temini ve silaha erişim açısından ülkedeki en güçlü yapılar arasında” yer aldığını belirtiyor.
Kartel; uyuşturucu kaçakçılığının yanı sıra haraç, insan kaçakçılığı ve yakıt hırsızlığı gibi suçlarla da ilişkilendiriliyor.
Örgüt, 2020’de Meksika Kamu Güvenliği Bakanı Omar Garcia Harfuch’a yönelik suikast girişimiyle gündeme gelmişti.
Aynı yıl, suç örgütlerine karşı sert söylemleriyle bilinen Uruapan Belediye Başkanı **Carlos Manzo’nun öldürülmesinden de CJNG sorumlu tutulmuştu.
Uzmanlara göre, örgütün öne çıkan özelliklerinden biri de Meksika hükümetine açık biçimde meydan okuması.
Kartel üyelerinin ağır silahlar ve zırhlı araçlarla verdikleri pozları sosyal medyada paylaşmaları, bu ‘güç gösterisinin’ bir parçası olarak görülüyor.
