Reform UK lideri Nigel Farage, zor durumdaki Britanya publarını siyasetin merkezine taşıyor. Vergi indirimleri ve düzenleme değişiklikleri içeren kapsamlı bir plan hazırlayan Farage, Labour hükümetinin mali politikalarını hedef alarak seçmene “barların savunucusu” rolüyle sesleniyor
Britanya’da publar ekonomik darboğazda. Artan vergiler, yükselen maliyetler ve düzenlemeler sektör üzerinde baskı yaratırken, Reform UK lideri Nigel Farage bu tabloyu siyasi fırsata çevirmeye hazırlanıyor. Farage ve partinin Meclis’teki grup yöneticisi Lee Anderson, salı günü kamuoyuna açıklanacak bir dizi yeni politikayla zor durumdaki pub işletmecilerine destek sözü verecek.
Politico’nun aktardığına göre açıklanması beklenen plan, İşçi Partisi hükümetini özellikle de Maliye Bakanı Rachel Reeves’i hedef alıyor. Reeves, pub ve konaklama sektöründen gelen yoğun baskı üzerine, bütçede yer alan bazı düzenlemelerden geri adım atmak zorunda kalmış ve sektör için üç yıllık bir destek paketi açıklamıştı. Buna rağmen muhalefet partileri, hükümetin attığı adımların yetersiz olduğunu savunuyor.
Farage, kendisini “bira içen halktan biri” olarak konumlandırdığı popülist çizgiyi bu kez açık biçimde publar üzerinden sürdürüyor. Sosyal medyada sık sık pub ziyaretlerinden fotoğraflar paylaşan Reform UK lideri, seçmenin gündelik hayatına dokunan bir alanda İşçi Partisi’ne karşı üstünlük sağlamayı amaçlıyor.
Farage’in planı ne içeriyor?
Reform UK’nin “Britanya’nın publarını kurtarma” başlığı altında sunacağı beş maddelik plan; katma değer vergisinin (KDV) yüzde 10’a düşürülmesini, konaklama sektörü için işverenlerin ödediği ulusal sigorta prim artışının iptal edilmesini, bira vergisinin yüzde 10 azaltılmasını ve publar için işyeri vergilerinin tamamen kaldırılmasını öngörüyor. Parti ayrıca, büyük pub zincirlerinin işletmecileri pahalı tedarikçilere mahkûm eden “beer orders” düzenlemesinin değiştirilmesini de vaat ediyor.
Reform UK, bu vergi indirimlerinin sosyal güvenlikte yapılacak değişikliklerle finanse edileceğini savunuyor. Buna göre evrensel kredide iki çocuk sınırının yeniden getirilmesiyle 2029–2030 dönemine kadar yaklaşık 3 milyar sterlin tasarruf sağlanabileceği ileri sürülüyor. Farage, İşçi Partisi hükümetini “gerçek hayattan kopuk olmakla” suçlarken, içki–sürüş limitlerinin düşürülmesi gibi adımları da sert sözlerle eleştiriyor.
Uzmanlara göre Farage’in gerçek bir avantajı olabilir
Sektörün önde gelen isimlerinden JD Wetherspoons zincirinin sahibi Tim Martin’e göre Farage’ın bu alanda seçmen nezdinde gerçek bir avantajı var. Martin, Farage’ın publarla kurduğu ilişki için “gerçekten içmeyi seven biri” ifadesini kullanırken, diğer parti liderlerinin bu samimiyeti yansıtamadığını savunuyor.
Martin, Farage’ın bir televizyon programı öncesinde “iki bira içip iki sigara yaktığını”, diğer siyasetçilerin ise notlarına gömüldüğünü anlatarak bu farkın seçmen tarafından hissedildiğini söylüyor.
Ancak Farage’ın bu yaklaşımı herkes tarafından olumlu karşılanmıyor. Yeşiller Partisi’nden Sian Berry, Reform UK liderini pubları “yaşlı beyaz erkeklerin içki içtiği mekanlar” olarak sunmakla eleştiriyor. Berry’ye göre günümüzde başarılı bir pub, ailelere ve topluluğun geneline hitap eden bir sosyal alan olmak zorunda.
Bar sahipleri İşçi Partisi politikalarına ikna değil
İşçi Partisi cephesinde ise hükümetin son dönemde attığı adımlar savunuluyor.
Reeves’in asgari ücreti artırması, işveren sigorta primlerini yükseltmesi ve bira vergilerini artırması sektörün tepkisini çekmişti. İşletme vergilerine ilişkin geri adım memnuniyetle karşılansa da, Britanya Bira ve Pub Birliği yetkilileri bunun tek başına yeterli olmadığını vurguluyor.
Birliğe göre asıl belirleyici olan; işyeri vergileri, KDV, alkol vergileri ve istihdam maliyetleri.
Hazine’den yapılan açıklamada ise publara yönelik desteklerin sürdüğü savunuldu. Açıklamada, nisan ayındaki işyeri vergilerinin yüzde 15 düşürüleceği, ardından iki yıl boyunca dondurulacağı, destek fonunun 10 milyon sterline çıkarıldığı ve fıçı bira üzerindeki alkol vergisinin azaltıldığı belirtildi.
Siyasetin gözbebeği barlar oldu
Pubların siyasi öneminin farkında olan yalnızca Reform UK değil. Muhafazakar Parti publar için işyeri vergilerini tamamen kaldırmayı, Liberal Demokratlar ise KDV’yi yüzde 5 düşürmeyi vaat ediyor. Yeşiller Partisi ise pubları desteklerken, evde içki tüketimini teşvik ettiğini savundukları alkol reklamlarının sınırlandırılmasını gündeme getiriyor.
Anketler, meselenin seçmen açısından da karşılık bulduğunu gösteriyor. 2025’te yapılan bir araştırmaya göre Britanyalıların yüzde 44’ü ayda en az bir kez pub’a gidiyor. Farage’a oy verenlerin neredeyse yarısı ise yaşadıkları bölgelerde pubların gerilediğini düşünüyor. Araştırmacılara göre kapatılan publar ve dükkanlar, “ihmal edilmiş Britanya” algısını besliyor ve Reform UK’ye desteği artırıyor.
Bu tablo, Britanya siyasetinde pubların yalnızca bir sosyal mekan değil, aynı zamanda oy potansiyeli taşıyan güçlü bir sembol haline geldiğini gösteriyor. Farage ve rakipleri için asıl soru, seçmeni yerel pub’larının gerçekten kendi ellerinde güvende olduğuna ikna edip edemeyecekleri.
