ABD Başkanı Trump, Rusya lideri Putin’le varılan anlaşma sonucunda Moskova’nın ABD ve dünya pazarına ilk etapta 300 bin tondan fazla dizel yakıt tedarik edeceğini duyurdu. Anlaşmaya göre Rusya’nın dizel yakıt tedariki toplamda 4,8 milyon tonu bulabilir
ABD Başkanı Donald Trump, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile yaptığı görüşmede, Rusya’nın ABD ve küresel piyasalara milyonlarca ton dizel yakıt tedarik etmesi konusunda mutabık kaldıklarını bildirdi. Trump, Truth Social hesabından Putin ile görüşmesine ilişkin paylaşım yaptı.
Paylaşımda, görüşmenin “son derece başarılı” geçtiğini belirten Trump, “Rusya’nın Amerikan ve küresel pazara derhal 300 bin tonun üzerinde, kasım ayı boyunca ilave 500 bin ton ve hemen ardından da 1 milyon ton dizel yakıt tedarik etmesi konusunda mutabakata varıldı” ifadesini kullandı. Trump, Rusya’nın buna ek olarak dizel rafinerilerinin durumuna bağlı olarak kısa süre içinde 3 milyon ton dizel yakıtın teslimatını yapacağını kaydetti.
ABD’nin Hürmüz Boğazı üzerinde ‘tam kontrolü’ olduğunu savunan Trump, Rus enerjisine yönelik bu duyurunun da etkisiyle ABD’de ve dünyada dizel fiyatlarının hızla düşerek rekor düşük seviyelere ineceğini öne sürdü. Trump, daha düşük fiyatların özellikle Amerikalı çiftçiler, hayvancılıkla uğraşanlar ve nakliyeciler için öncelik taşıdığını vurguladı.
Bunun önemli bir duyuru olduğunun altını çizen Trump, ayrıca İran’ın nükleer silaha sahip olmasına izin verilmeyeceğini kaydetti.
Putin: ABD’ye ve dünyaya petrol tedarik etmeye hazırız
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, ABD ve küresel piyasalara petrol ve petrol ürünleri tedarik etmeye hazır olduklarını bildirdi. Kremlin’in internet sitesinde Putin’in imzasıyla yayımlanan açıklamada, ABD Başkanı Donald Trump ile yaptığı telefon görüşmesine ilişkin değerlendirmelere yer verildi.
Açıklamaya göre görüşmede küresel enerji piyasalarındaki gelişmeleri ele aldıklarını aktaran Putin, “Rus tarafı, ABD ve dünya piyasalarına petrol ve petrol ürünleri tedarik etmeye hazır olduğunu teyit etti. Bunun küresel ekonominin tamamına olumlu yansıyacağına inanıyorum” ifadelerini kullandı.
Zelenski: Açık bir zayıflık göstergesi
Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, Rusya’ya yönelik yaptırımların hafifletilmesini “açık bir zayıflık göstergesi” olarak nitelendirerek, “Rusya, dizel yakıtın karşılığını daha fazla terör ve ihanetle ödeyecektir. Rusya’nın petrol ürünleri satmasına izin vermek, sona erdirilmesi gereken bir savaşa yatırım yapmak anlamına gelir” dedi.
Zelenski, “Putin’e verilen hediyeler, barış getirmeyeceği gibi medeni dünyaya da hiçbir fayda sağlamayacaktır. Rusya, dizel yakıtın karşılığını daha fazla terör ve ihanetle ödeyecektir. Rusya’nın petrol ürünleri satmasına izin vermek, sona erdirilmesi gereken bir savaşa yatırım yapmak anlamına gelir, oysa bu savaş uzatılmamalıdır. İhtiyaç duyulan şey, Rusya ile karşılıklılık temelinde gerilimin gerçekten azaltılmasıdır” değerlendirmesinde bulundu.
7 Nisan 2027’ye kadar izin
ABD Hazine Bakanlığı, Rusya menşeli dizelin satışı, teslimi, gemiden boşaltılması ve ithalatı dahil ilgili işlemlere 7 Nisan 2027’ye kadar izin verdi. Bakanlığa bağlı Yabancı Varlıkları Kontrol Ofisi (OFAC), konuya ilişkin genel lisansı yayımladı.
Genel lisansa göre, Rusya menşeli dizelin satışı, teslimi, gemiden boşaltılması ve ithalatı dahil ilgili yaptırım yönetmelikleri kapsamında yasaklanan işlemlere 7 Nisan 2027’ye kadar izin verildi.
Rusya ihracat kısıtlamalarını planlanandan önce kaldıracak
Rusya Başbakan Yardımcısı Aleksandr Novak, Rus haber ajansı TASS’a, Rusya’nın ABD’ye ve küresel piyasalara dizel yakıt sevkiyatına başlayacağının duyurulmasına ilişkin değerlendirmede bulundu. Rusya’nın dünyanın önemli dizel yakıt tedarikçilerinden biri olduğunu belirten Novak, “Rusya da kendi adına dizel ihracatına yönelik kısıtlamaları planlanandan önce derhal kaldırmaya başlıyor” dedi.
Novak, söz konusu adımlara rağmen Rusya’nın iç piyasasındaki dizel yakıt talebinin tamamen karşılanacağını vurguladı. Rus rafinerilerindeki bakım çalışmalarının tamamlanmasına paralel olarak kasım ve aralık aylarında dizel yakıt ihracatını artırabileceğini belirten Novak, ABD’nin küresel enerji piyasasını istikrara kavuşturmaya ve enerji ticaretini normalleştirmeye yönelik adımlarını olumlu karşıladıklarını kaydetti.
Novak, Rusya’nın daha öngörülebilir ve sağlıklı bir enerji piyasası oluşturulmasına yönelik ABD ile gelecekte de eşgüdüm sağlamaya hazır olduğunu ifade etti.
“Rusya ile ABD arasındaki enerji ve ekonomik işbirliği devam edecek”
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in uluslararası ekonomik işbirliğinden sorumlu özel temsilcisi Kiril Dmitriyev de X hesabından Trump’ın açıklamalarını değerlendirdi. Putin ve Trump’ın başarılı bir görüşme gerçekleştirdiğini belirten Dmitriyev, “Rusya ile ABD arasındaki enerji ve ekonomik işbirliği devam edecek ve küresel piyasalara ve dünyaya fayda sağlayacaktır” ifadesini kullandı.
Amerikan Otomobil Birliği (AAA) verilerine göre, ABD’de motorinin ortalama galon fiyatı 22 Eylül’de 6,53 dolarla rekor seviyeye ulaşmıştı. Motorinin ortalama galon fiyatı, 9 Ekim itibarıyla 6,28 dolar olarak kaydedildi.
ABD Başkanı Trump, yükselen dizel fiyatları karşısında 5 Ekim’de karayolu dışında kullanılan araçlarda tüketilen ve kırmızı renge boyanan dizel yakıtın kara yollarında kullanımına geçici olarak izin veren ve bu yakıta uygulanan federal tüketim vergisinin ödenmesini yıl sonuna kadar erteleyen kararı imzalamıştı.
Öte yandan, G7 ülkelerinin liderleri de 2 Ekim’de küresel enerji piyasalarını istikrara kavuşturmak amacıyla Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) koordinasyonunda dizel ve diğer petrol rezervlerinden toplam 100 milyon varilin 4 ay içinde serbest bırakılmasına karar vermişti.