İran savaşının jet yakıtı fiyatlarını ikiye katlaması üzerine Katar Havayolları, maliyetleri kontrol etmek için A330 filosunu tamamen emekliye ayırdı. Yolcu kapasitesi %10 gerileyen Körfez devi, boşa çıkan A330 pilotlarını geçici olarak Ruanda’ya gönderdi
İran savaşının Körfez havacılığını olumsuz etkilemesi ve eski uçakların küresel ölçekte filolardan çıkarılma sürecini hızlandırmasıyla Katar Airways, filosundaki son Airbus A330 yolcu uçaklarını emekliye ayırdı.
Reuters’ın konu hakkında bilgi sahibi iki kişiden edindiği bilgiler ve incelediği verilere göre, Katar Airways’in kararı, savaşın başlamasından bu yana jet yakıtı fiyatlarının iki katına çıkmasının sektörde yarattığı etkinin son göstergelerinden biri oldu.
Gelişme aynı zamanda COVID-19 sonrası seyahat talebini karşılamak için eski uçaklara yönelik küresel talebin sona erdiğine işaret ediyor.
Katar’ın A330 filosu tamamen emekliye ayrıldı
Katar Airways, geçen yıl Oman Air’den dört Airbus A330 geniş gövdeli uçak kiralamış ve bu uçakları 2026 boyunca işletmeyi planlamıştı.
Konu hakkında bilgi sahibi kişilere göre söz konusu uçaklar hiçbir zaman hizmete girmedi. Şirket artık A330 filosunun tamamını emekliye ayırmış durumda.
Bu uçaklardan biri, bu yılın başlarında Ruanda’nın bayrak taşıyıcı havayolu RwandAir tarafından satın alındı. Katar Airways’nın RwandAir ile uzun süredir devam eden ilişkileri bulunuyor.
Konuya ilişkin bilgi sahibi kişiler, savaşın başlamasından bu yana bazıları ticari uçuş gerçekleştirmemiş olan bir grup Katar Airways pilotunun RwandAir’e geçici olarak görevlendirildiğini söyledi.
Pilotların geçici görevlendirilmesi ve filodaki emeklilik kararlarının ayrıntıları daha önce kamuoyuna yansımamıştı.
Katar Airways sözcüsü, şirketin filosunu düzenli olarak gözden geçirmesinin olağan olduğunu belirterek, “Daha eski uçakları emekliye ayırıyor ve teslim aldığımız daha yeni ve daha verimli uçakları filomuza katıyoruz” dedi.
Sözcü, şirketin önümüzdeki beş yıl içinde 138 yeni uçak teslim almasının beklendiğini de söyledi.
Şirket verilerine göre Katar Airways’nın filosunda 239 yolcu uçağı ve 30 kargo uçağı bulunuyor. Mart ayı itibarıyla A330’lar yolcu filosunun yüzde 7’sini oluşturuyordu.
Katar Airways sözcüsü, “Bir grup Katar Airways A330 pilotuna RwandAir’de gönüllülük esasına dayalı kısa süreli geçici görevlendirme imkanı sunuluyor” sözlerini kullandı.
Savaş devam ederken maliyetler yükseliyor
Savaş, küresel havayolu sektörünü etkilerken, özellikle 28 Şubat’ta ABD ve İsrail’in İran’a düzenlediği saldırıların ardından Dubai ve Doha gibi Orta Doğu’nun önemli havacılık merkezlerinde etkisini gösterdi. Buna karşın uçuş hacimleri savaş öncesi seviyelere yakın noktalara yeniden yükseldi.
Analistlere göre Katar Airways, yakıt verimliliği daha düşük ve daha eski olan A330 filosunu yere indirerek jet yakıtı maliyetlerini kontrol altında tutmaya çalışıyor. Mevcut yüksek petrol fiyatları dikkate alındığında uçakları park halinde tutmanın, uçurmaktan önemli ölçüde daha ucuz olduğu belirtiliyor.
Katar Airways’nın Oman Air’den kiraladığı diğer uçaklar, uçuş takip verilerine göre İspanya’nın Teruel kentinde veya Doha’da park halinde bulunuyor.
İran savaşının uzamasıyla birlikte bu uçaklar son aylarda da yerde kaldı.
Yolcu kapasitesi konusu
Öte yandan analistler, Katar Airways tarafından işletilen ve üretimi sona ermiş A330 gibi eski uçakların normal koşullarda şimdiye kadar filolardan çıkarılmış olması gerektiğini belirtiyor.
Üretimdeki gecikmeler ve COVID-19 sonrası yüksek seyahat talebi nedeniyle bu uçaklar beklenenden daha uzun süre hizmette kaldı.
Şimdi ise petrol fiyatlarındaki hızlı yükseliş, eski uçakların işletilmesini daha az cazip hale getiriyor.
Küresel filo hareketlerini takip eden Cirium Ascend’in yedi günlük ortalamalarına göre, A330-200 ve A330-300 modellerinin küresel uçuş operasyonları Eylül 2025’e kıyasla yaklaşık yüzde 12 azaldı