İspanya Başbakanı Pedro Sánchez’in genel seçime gitmesi için önünde en fazla bir yıl kaldı. Ancak yolsuzluk soruşturmaları, Ceuta’daki göç krizi, bütçe çıkmazı ve kamuoyu yoklamaları, Sosyalist liderin siyasi geleceğini giderek zorlaştırıyor
İspanya’da bir sonraki genel seçimin en geç 22 Ağustos 2027’ye kadar yapılması gerekiyor. Sánchez ise yeniden aday olacağını söylüyor.
Ancak azınlık hükümeti, parlamentoda giderek daha fazla desteğini kaybediyor. Ülkenin yaz aylarında yaşadığı Ceuta’daki göç krizi de hükümet üzerindeki baskıyı artırdı.
Temmuz sonunda Kuzey Afrika’daki İspanyol toprağı Ceuta’ya yaklaşık 72 bin göçmenin ulaşması, Sánchez hükümetini hazırlıksız yakaladı. Binlerce göçmen hâlâ kentte bulunurken yerel yönetim, Madrid’i sağlık ve kamu hizmetleri üzerindeki yükü yeterince hafifletmemekle suçluyor.
Hükümet ayrıca güvenlik açıkları ve Fas ile ilişkiler konusunda parlamentoda zor sorularla karşılaşacak. Sánchez’in kabinesinin yaklaşık üçte biri gelecek hafta parlamentoda olağanüstü oturumlarda ifade verecek.
Bütçe çıkmazı
Sánchez’in sonbaharda karşılaşacağı en büyük sorunlardan biri de bütçe.
Azınlık hükümeti, mevcut yasama döneminde henüz tek bir bütçe yasasını parlamentodan geçiremedi. Hükümet hâlâ Sánchez’in önceki döneminden kalan Aralık 2022 bütçesiyle yönetiliyor.
Sánchez, 2027 bütçesini sonbaharda parlamentoya sunmayı planlıyor. Ancak bütçenin reddedilmesi bekleniyor.
Hükümetin parlamentodaki en önemli destekçilerinden Katalan ayrılıkçı Junts per Catalunya da bütçe planlarına karşı çıkıyor. Junts’un desteği olmadan hükümetin yasaları geçirmesi oldukça zor.
Siyasi bilimci Pablo Simón’a göre Sánchez’in bütçeyi parlamentoya sunma ısrarının arkasında erken seçim hesabı olabilir. Simón, bütçenin reddedilmesinin başbakana Mart 2027 gibi erken bir tarihte seçim çağrısı yapmak için gerekçe sağlayabileceğini söylüyor.
Aile ve parti soruşturmaları
Sánchez’in karşı karşıya olduğu hukuki sorunların da önümüzdeki yıl daha da büyümesi bekleniyor.
Başbakanın eşi Begoña Gómez, nüfuz ticareti ve zimmete para geçirme suçlamalarıyla yargılanabilir. Gómez suçlamaları reddediyor. Sánchez ise soruşturmanın siyasi amaçlı bir “hukuk savaşı” olduğunu savunuyor.
Başbakanın kardeşi de bu yaz kamu görevine ilişkin bir usulsüzlük davasında mahkum edildi. Sánchez kararı “haksız” olarak nitelendirdi.
Bunun yanı sıra Sánchez’in yakın çevresindeki bazı isimler hakkında kamu ihalelerine fesat karıştırma ve rüşvet iddialarıyla soruşturmalar yürütülüyor. Sosyalist Parti’nin yasa dışı finansman sağladığı iddiaları da soruşturuluyor.
Anketlerde sağ yükseliyor
Kamuoyu yoklamaları da Sánchez açısından olumlu bir tablo ortaya koymuyor.
Son anketlere göre merkez sağdaki Halk Partisi (PP) ile aşırı sağcı Vox, 2027 seçimlerinde parlamentoda çoğunluğu elde edebilecek durumda.
PP lideri Alberto Núñez Feijóo da Vox ile ulusal düzeyde koalisyona açık olduğunu daha önce söyledi. İki parti hâlihazırda İspanya’nın dört bölgesinde birlikte yönetiyor.
Sánchez’in 2023’te hükümet kurmasını sağlayan sol ittifak da artık aynı güçte değil. Sumar iç çekişmeler nedeniyle büyük ölçüde zayıflarken, lideri Yolanda Díaz bir sonraki seçimde aday olmayacağını açıkladı.
Bu durum Sánchez’in yeniden parlamenter çoğunluk oluşturabileceği seçenekleri azaltıyor.
Sánchez’in uluslararası politikadaki görünürlüğü de artık iç siyasette eskisi kadar avantaj sağlamıyor. İsrail’in Gazze’deki operasyonlarına yönelik eleştirileri ve ABD Başkanı Donald Trump ile yaşadığı gerilim geçmişte İspanya’da destek kazanmasına yardımcı olmuştu.
Ancak Ceuta krizindeki yönetimi nedeniyle diğer AB liderlerinden gelen eleştiriler, Sánchez’in Avrupa’daki konumunu da zayıflattı.
Siyasi bilimci Simón, Sánchez’in artık “gelecek yıl seçimi kaybedecek bir topal ördek” olarak görüldüğünü ve bu nedenle uluslararası alanda İspanya adına hareket etme gücünün azaldığını belirtiyor.