Güney Koreli savunma sanayisi şirketi Hyundai Rotem’in Polonya’da tank üretim üssü kurma planı, hükümetin yerel üretime vergi teşviki sağlamasıyla hız kazandı
Güney Koreli savunma sanayisi üreticisi Hyundai Rotem’in Polonya’da tank üretim üssü kurma planında önemli bir adım atıldı. Polonya hükümeti, K2PL tanklarının ülkede montajını ve parçalarının yerel üretimini desteklemek amacıyla vergi muafiyeti sağladı.
28 Ekim’de açıklanan karara göre, Hyundai Rotem’in K2 ana muharebe tanklarından Polonya’nın ihtiyaçlarına göre uyarladığı K2PL modelleri, devlete ait Bumar-Labedy Mekanik Fabrikası bünyesinde oluşturulan birimde monte edilecek. Üretim birimine 144 milyon zlotiye (36,7 milyon dolar) kadar gelir vergisi muafiyeti tanınacak.
Rusya tehdidi savunma harcamalarını artırıyor
Nikkei’de yer alan habere göre, Polonya, 2025 yılında gayrisafi yurt içi hasılasının (GSYH) yüzde 4,5’ini savunmaya ayırarak Avrupa Birliği (AB) ülkeleri arasında bu alanda ilk sırada yer aldı.
NATO’nun doğu kanadında kritik bir konuma sahip olan ülke, Rusya’ya bağlı Kaliningrad bölgesi, savaşın sürdüğü Ukrayna ve Moskova’nın müttefiki Belarus ile sınır komşusu. Rusya’nın Şubat 2022’de Ukrayna’yı işgal etmesinden bu yana Polonya, insansız hava araçlarının hava sahasını ihlal etmesi, siber saldırılar ve Moskova’ya atfedilen diğer hibrit savaş faaliyetleriyle karşı karşıya kaldı.
Avrupa ülkelerinin Rusya’ya karşı silahlanma çabaları, Hyundai Rotem ve Hanwha Group gibi Güney Koreli savunma şirketlerine yeni fırsatlar sunuyor.
Estonya, Letonya ve Litvanya’nın bu yıl GSYH’lerine oranla Polonya’dan daha fazla savunma harcaması yapması beklenirken, Avrupa’daki talep Güney Kore’nin savunma ihracatını artırma hedefiyle de örtüşüyor.
Hyundai Rotem’in bir temsilcisi, Nikkei Asia’ya yaptığı açıklamada şirketin artık “Polonya’nın Avrupa’da ileri teknoloji tank üretiminin merkezi haline geldiği bir aşamaya” geçtiğini söyledi.
Nikkei‘ye konuşan şirket temsilcisi, “Proje süresince ileri teknoloji bilgi birikiminin ve üretim uzmanlığının aktarılması, Polonya’nın ihtiyaçlarına göre uyarlanmış K2PL tankının yerel üretim altyapısının oluşturulmasını destekleyecek” dedi.
Polonya, Güney Kore silahlarının en büyük alıcısı
Stockholm Uluslararası Barış Araştırmaları Enstitüsü’nün (SIPRI) verilerine göre Polonya, 2021-2025 döneminde Güney Kore’nin silah ihracatının yüzde 58’ini gerçekleştirerek ülkenin en büyük müşterisi oldu.
SIPRI Silah Transferleri Programı kıdemli araştırmacısı Pieter Wezeman, Polonya’nın Ukrayna’ya 240’tan fazla tank göndermesi nedeniyle askeri envanterini hızla yenilemesi gerektiğini belirtti.
Hyundai Rotem ile Polonya arasında imzalanan 6,5 milyar dolarlık ikinci sözleşme kapsamında sipariş edilen 180 tankın 61’i, 2028-2030 yılları arasında ülkenin güneybatısındaki Gliwice kentinde monte edilecek. İlk sözleşme kapsamında sipariş edilen 180 tank ise geçen yıl teslim edildi.
Taraflar ayrıca toplamda 1000’e kadar tankın satın alınmasına olanak tanıyan bir çerçeve anlaşma imzaladı.
K2PL tankları, daha önce Sovyet tasarımı T-72 ve Polonya yapımı PT-91 tanklarını üreten Bumar-Labedy’nin Gliwice’deki fabrikasında üretilecek. Şirket, ilerleyen dönemde tank gövdeleri ve kulelerinin de üretilebileceği yeni bir montaj hattı ve kaynak tesisi hazırlıyor.
Polonya 16. Mekanize Tümeni Basın Sözcüsü Binbaşı Karol Frankowski, K2 tanklarının öne çıkan özelliklerinin hareket kabiliyeti ve atış hassasiyeti olduğunu söyledi. Frankowski, birlikleri açısından en büyük zorluğun önce Güney Kore’de, ardından Polonya’da gerçekleştirilen yaklaşık 12 haftalık eğitim süreci olduğunu belirtti.
Teknoloji transferi uzun yıllar alabilir
Hyundai Rotem’e göre teknoloji transferi sayesinde Polonya savunma sanayisi, K2PL tankının dört temel bileşenini üretebilecek. Bunlar tankın gövde yapısı, ana topu, otomatik yükleme sistemi ve süspansiyon ünitesi olacak.
Şirket ayrıca 1000’den fazla ek parçanın Polonya’da üretilmesini ve bakım ile yenileme tesisleri kurulmasını değerlendiriyor. Ancak bu planlar için henüz bir takvim açıklanmadı.
SIPRI araştırmacısı Wezeman, teknoloji transferinin kısa sürede tamamlanamayacağı uyarısında bulundu.
“Güney Kore’nin teknoloji ve uzmanlık bilgisini gerçekten aktarıp aktarmadığı ve Polonya’nın bunları ne ölçüde kullanabildiği ancak uzun vadede anlaşılacak” diyen Wezeman, Güney Kore’nin de silah ithal eden ve lisans altında üretim yapan bir ülkeden kendi sistemlerini geliştiren bir üreticiye dönüşmesinin yaklaşık 50 yıl sürdüğünü hatırlattı.
Polonya Savaş Araştırmaları Üniversitesi’nden Profesör Albay Juliusz Tym ise yerel savunma şirketlerindeki örgütsel ve teknik engellerin teknoloji transferini yavaşlatabileceğini söyledi.
Tym, orduda değişikliklerin emirle uygulanabildiğini ancak fabrikalarda “hiçbir şeyin emirle gerçekleşmediğini” vurguladı.
Bununla birlikte Polonya teknolojileri şimdiden Güney Kore tanklarına entegre edilmeye başlandı. Polonya yapımı BMS Legion muharebe sahası yönetim sistemi K2GF tanklarında kullanılırken, Fonet iletişim sisteminin de K2PL modellerine eklenmesi planlanıyor.
Ukrayna savaşı tank tasarımını değiştiriyor
Tankların bazı bileşenleri ise başka ülkelerde üretilecek. Norveçli savunma şirketi Kongsberg, 22 Ekim’de Hyundai Rotem ile K2 tankları ve destek araçları için RS4 uzaktan kumandalı silah istasyonları tedarik etmeyi öngören bir sözleşme imzaladığını duyurdu. Bu sistemler, insansız hava araçlarına karşı savunma kabiliyetleriyle geliştirilebilecek.
Bu tür koruma sistemlerine duyulan ihtiyaç, insansız hava araçlarının zırhlı araçlar için en büyük tehdit haline geldiği Ukrayna savaşından kaynaklanıyor.
Güney Kore’deki Asan Politika Çalışmaları Enstitüsü’nün Dış Politika ve Ulusal Güvenlik Merkezi araştırmacısı Yang Uk, “Gelecek yalnızca insansız hava araçlarına karşı kendini savunabilen değil, aynı zamanda bu araçları kendi muharebe operasyonlarına entegre edebilen tankların olacak” dedi.
Seul ile Kiev arasındaki diplomatik ilişkiler, iki Kuzey Koreli savaş esiriyle ilgili anlaşmazlık nedeniyle gerilirken Polonya ile işbirliği, Hyundai Rotem’in Ukrayna savaşından çıkarılan derslere dolaylı olarak erişmesini sağlayabilir.
Şirket, K2PL tanklarını ek zırh, aktif koruma sistemi ve insansız hava aracı sinyal karıştırıcısıyla donatmayı planlıyor.
Avrupa pazarında yeni engeller
Hyundai Rotem’in Polonya’daki üretim planları ilerlerken şirket diğer Avrupa pazarlarına açılmayı da hedefliyor. Ancak uzmanlar, Güney Koreli savunma üreticilerinin önünde önemli engeller bulunduğunu belirtiyor.
Wezeman, Nikkei’ye yaptığı açıklamada “Güney Kore, Avrupa silah pazarına güçlü biçimde girmeyi başardı. Ancak Avrupa ülkeleri ithalata bağımlılıklarını azaltmaya çalışıyor. Avrupa savunma sanayisi de hızla büyüyor ve teknolojik açıdan gelişiyor” dedi.
Wezeman, bu eğilime örnek olarak Polonya’nın denizaltı alımında Güney Kore yerine İsveç’i tercih etmesini gösterdi.
AB’nin savunma yatırımlarını ve ortak tedariki teşvik etmek amacıyla üye ülkelere kredi sağlayan Avrupa İçin Güvenlik Eylemi (SAFE) programı da Güney Koreli üreticiler açısından sınırlamalar getiriyor.
Programın kurallarına göre tamamlanmış bir savunma ürünündeki parçaların toplam maliyetinin en fazla yüzde 35’i AB dışındaki ülkelerden gelebiliyor. Bu hesaplamada İzlanda, Lihtenştayn, Norveç ve Ukrayna’dan tedarik edilen bileşenler ise AB kaynaklı parçalarla aynı kapsamda değerlendiriliyor.
Ayrıca yüklenici ve alt yüklenici şirketlerin söz konusu ülkelerde kurulmuş ve yönetiliyor olması, diğer devletlerin kontrolü altında bulunmaması gerekiyor.
