İran’ın İsrail’e yönelik son füze saldırıları, ülkenin uzun yıllardır “aşılmaz” olarak görülen çok katmanlı hava savunma sisteminin etkinliğini tartışmaya açtı. Özellikle Dimona ve çevresine isabet eden füzeler, sistemin ciddi açıklar barındırabileceğine işaret etti.
İsrailli yetkililer saldırıları engellemeye çalıştıklarını kabul ederken, yaşananlar savunma kapasitesine ilişkin “rahatsız edici soruları” gündeme getirdi.
Çok katmanlı sistem ama sınırsız değil
İsrail’in hava savunması, farklı tehditlere karşı geliştirilen birden fazla sistemden oluşuyor. Kısa menzilli roketlere karşı “Demir Kubbe”, orta menzil tehditlere karşı “Davud’un Sapanı”, balistik füzelere karşı ise “Arrow” sistemleri devrede.
Ancak uzmanlara göre bu yapı her ne kadar kapsamlı olsa da “kusursuz” değil. İsrail Hava ve Füze Savunma Komutanlığı’nda görev yapmış yetkililer, son saldırılarda “operasyonel bir başarısızlık” yaşandığını kabul ediyor.
Balistik füzeler kritik zafiyet yarattı
Analizde öne çıkan en önemli noktalardan biri, saldırılarda kullanılan balistik füzelerin yarattığı zorluk oldu. Demir Kubbe gibi sistemler esas olarak kısa menzilli roketlere karşı tasarlanmış durumda ve balistik tehditlere karşı sınırlı etkili.
Bu nedenle, yüksek hız ve irtifada hareket eden füzelerin tamamının engellenememesi, sistemin doğası gereği bir zafiyet olarak değerlendiriliyor.
Stok ve sürdürülebilirlik sorunu
New York Times analizine göre bir diğer kritik mesele, önleyici füze stokları.
Uzun süredir devam eden çatışmaların ardından mühimmatın hızla tüketildiği ve üretim kapasitesinin bu tempoyu karşılamakta zorlandığı belirtiliyor.
İsrailli bir yetkilinin “Bu dipsiz bir fıçı değil” sözleri, savunma sistemlerinin sürdürülebilirliği konusunda yaşanan baskıyı gözler önüne seriyor.
Yoğun saldırı ve doygunluk etkisi
Uzmanlar, eş zamanlı ve yoğun füze saldırılarının savunma sistemlerini “doygunluğa” ulaştırabileceğini belirtiyor. Çok sayıda hedefin aynı anda gelmesi, en gelişmiş sistemlerin bile tüm tehditleri durdurmasını zorlaştırıyor.
Bu durum, özellikle İran ve müttefiklerinin koordineli saldırılarında daha belirgin hale geliyor.
Yeni savaş gerçekliği
Son gelişmeler, İsrail hava sahasının tamamen güvenli olduğu yönündeki algıyı sarsmış durumda. Analizlere göre yaşananlar, modern savaşta hava savunma sistemlerinin mutlak koruma sağlamadığını bir kez daha ortaya koyuyor.
İsrail ordusu olayın nedenlerini araştırırken, uzmanlar bu tür sistemlerin “yüksek başarı oranına rağmen hiçbir zaman yüzde 100 koruma sağlayamayacağı” konusunda hemfikir.