ABD’li bir yetkili, CENTCOM’un Lübnan’daki çatışma durumunu eş zamanlı izlemek üzere yeni bir mekanizma başlattığını açıkladı. Mekanizmanın, İsrail ile Lübnan arasında kapsamlı bir barış ve güvenlik anlaşmasına giden süreci desteklemeyi amaçladığı belirtildi
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı’nın (CENTCOM), Lübnan’daki ateşkes ve çatışma durumunu izlemek amacıyla yeni bir mekanizma başlattığı bildirildi.
İsmi açıklanmayan ABD’li bir yetkili, konuya ilişkin yaptığı yazılı açıklamada, mekanizmanın Lübnan’daki gelişmeleri eş zamanlı incelemek üzere kurulduğunu belirtti. Yetkili, Washington’ın hedefinin “şiddetin sona ermesi” olduğunu ifade etti.
Rubio’nun görüşmelerinin ardından geldi
ABD’li yetkili, söz konusu adımın ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio’nun İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ve Lübnan Cumhurbaşkanı Joseph Avn ile yaptığı telefon görüşmelerinin ardından atıldığını aktardı.
Yetkili, “İsrail ve Lübnan’ın iki egemen devlet olarak görüşmesini ve barış ile güvenlik için bir yol bulmalarını sağlıyoruz. Görüşmeler, iki ülke arasında kapsamlı bir barış ve güvenlik anlaşmasına doğru ilerlemeye devam edecek” dedi.
Mekanizmanın ayrıntılarının ilerleyen dönemde paylaşılacağı belirtildi.
İsrail basınında “dışlanma” iddiası
İsrail’de yayın yapan Kanal 12 televizyonunun üst düzey İsrailli yetkiliye dayandırdığı haberinde, Netanyahu’nun karar sonrası “panik içinde” olduğu ve “İsrail’in dışlandığı” yeni mekanizma karşısında diplomatik girişim başlattığı ifade edildi.
Haberde, söz konusu yeni mekanizmanın Washington yönetiminin 2024 yılında Lübnan, İsrail, ABD, Fransa ve Birleşmiş Milletler’in bulunduğu yapının yerini aldığı bildirildi.
ABD ile İran arasında İsviçre’de yapılan görüşmelerde Lübnan’da ateşkesin denetlenmesi için kurulması kararlaştırılan mekanizmanın ABD, İran, Lübnan, Katar ve Pakistan’dan oluşacağı belirtildi.
İran-ABD görüşmeleriyle bağlantılı süreç
Yeni mekanizma, İran ile ABD arasında Katar ve Pakistan arabuluculuğunda İsviçre’de yapılan görüşmelerin ardından gündeme geldi. 21 Haziran’da tamamlanan ilk tur müzakerelerde, tarafların 14 maddelik mutabakat zaptının uygulanmasına ilişkin teknik detayları ele aldığı açıklandı.
Katar ve Pakistan dışişleri bakanlıklarının ortak açıklamasında, tarafların arabuluculuk sürecinin siyasi yönlerini denetlemek üzere üst düzey bir komite kurulması konusunda anlaştığı belirtildi. Tarafların nihai anlaşmaya 60 gün içinde ulaşmayı hedefleyen bir yol haritası üzerinde uzlaştığı da kaydedildi.
İranlı yetkililer de Lübnan’daki çatışmanın sonlandırılması için görüşmelerde ilerleme sağlandığını, ateşkesi izlemek üzere kurulacak yeni mekanizmaya İran’ın da temsilci göndereceğini bildirdi. İran ve ABD heyetleri arasındaki teknik görüşmelerin sürmesi bekleniyor.