İsrailli şirketler, Elon Musk’ın Starlink uydularını kullanan kişilerin yerini ve kimliğini bulan bir yazılım geliştirdi. Sistem, uyduları hacklemek yerine internetteki reklam verilerini takip ederek insanların konumuna ve kişisel bilgilerine erişim sağlıyor
İsrail’den Haaretz gazetesi tarafından yürütülen bir araştırma, İsrail merkezli iki şirketin Elon Musk’ın Starlink uydu interneti kullanıcılarının yerini tespit edebilen ve kimliklerini deşifre eden bir teknoloji geliştirdiğini ortaya çıkardı.
Reklam verilerini silah olarak kullanan bu sistem, dünya genelindeki Starlink terminallerini anlık olarak haritalandırıyor.
Starlink, ulusal iletişim altyapısına ihtiyaç duymadan internet erişimi sağlayarak hem uzak bölgelerde hem de kriz anlarında uzun süredir kritik bir rol oynuyor.
Bu özelliği sayesinde Starlink, İran’daki protestocular, Rusya’ya karşı savaşan Ukrayna askerleri, suç şebekeleri ve terör örgütleri için vazgeçilmez bir araç haline geldi.
Sistem nasıl çalışıyor?
Hükümetlere satılan bu sistemler, Starlink ağını doğrudan hacklemiyor veya veri trafiğini ele geçirmiyor.
Bunun yerine, “veri füzyonu” (data fusion) yöntemini kullanarak dünya genelindeki Starlink terminallerinin yerini haritalandırıyor. Bu yöntemle sadece cihazın konumu değil, o cihaz üzerinden internete bağlanan kişilerin gerçek kimlikleri de saptanabiliyor.
Dijital istihbarat firmaları, artan devlet taleplerini karşılamak için yeni teknolojileri bu şekilde kendi avantajlarına çeviriyor.
Amnesty International Güvenlik Laboratuvarı (Uluslararası Af Örgütü’ne bağlı bir kurum) Başkanı Donncha O Cearbhaill, Sudan’dan Myanmar’a kadar internetin kesildiği çatışma bölgelerinde Starlink’in yardım çağırmak ve ihlalleri belgelemek için son çare olduğunu hatırlatarak bu takip teknolojisinin gazeteciler ve aktivistler için büyük bir tehdit oluşturduğunu belirtiyor.
Sistemin adı: Stargetz
Haaretz’in araştırması İsrailli sahipleri olan ve Güney Kıbrıs üzerinden faaliyet gösteren “TargetTeam” adlı firmanın “Stargetz” isimli bir sistem geliştirdiğini gün yüzüne çıkardı.
Satış belgelerine göre bu sistem, dünya çapında bir milyona yakın Starlink terminalini anlık takip edebiliyor.
Yapılan bir canlı gösterimde sistem; Orta Doğu, Hindistan, Rusya ve Çin üzerindeki terminalleri interaktif bir harita üzerinde gösterdi.
Verilere göre sistem, o an 5,5 milyon cihaza internet sağlayan bir milyon terminali izliyor ve bunların 200 bininin kimliğini anonim olmaktan çıkarmış durumda.
Sektörün diğer dev ismi “Rayzone” da benzer bir izleme sistemini pazarlıyor. İsrail Savunma Bakanlığı denetiminde satılan bu ürünler, büyük veri analitiği sayesinde kullanıcıların dijital kimliklerini ortaya çıkarıyor.
“Gemi saklanabilir ama mürettebat saklanamaz”
Sistemi pazarlayan yetkililer, teknolojinin sınırlarını ilginç örneklerle anlatıyor. Yayınlarını kapatarak radardan çıkan Rus ve İran gemilerinin bile bu sistemle tespit edilebildiği ifade ediliyor.
Bir satış temsilcisinin, “Gemi saklanabilir ancak mürettebatın hala TikTok ve eğlence içeriklerine ihtiyacı var,” şeklindeki sözleri, Starlink terminallerinin kullanıcı alışkanlıkları üzerinden nasıl deşifre edildiğini kanıtlıyor.
Google reklamları üzerinden tespit
Bu teknolojinin temelinde Starlink’teki bir açık değil, devasa veri koleksiyonlarının birleştirilmesi yatıyor.
Şirketler, “Ad-INT” (reklam tabanlı istihbarat) denilen bir teknikle, Apple ve Google’ın kişiselleştirilmiş reklamlar için kullanıcılara atadığı benzersiz reklam kimliklerini kullanıyor.
Starlink üzerinden internete girildiğinde bırakılan dijital izler, bu reklam kimlikleriyle birleştirildiğinde kullanıcının kimliği ve konumu net bir şekilde belirleniyor.
Eski yöntemlerden farkı ne?
Geçmişte uydu telefonlarını doğrudan dinleme yöntemleri kullanılıyordu. Starlink’in 8.000’den fazla alçak yörünge uydusundan oluşan karmaşık yapısı, fiziksel dinlemeyi imkansız hale getirdi.
Bu durum, istihbarat firmalarını bireysel cihazları hacklemek yerine devasa veri setlerini analiz etmeye itti.
Bu modelin öncülüğünü, ABD ordusu ve CIA için de çalışan ABD firması Palantir yapmıştı.