Savaş başladıktan sonra otel ve restoranların büyük oranda ürün çekmeyi durdurduğunu belirten sektör temsilcileri lüks et ürünlerinde arz fazlası oluşmaya başladığına dikkat çekiyor
Kırmızı et piyasasında özellikle lüks ürün grubunda ciddi bir durgunluk yaşanıyor. Sektör temsilcilerine göre, normal şartlarda yüksek talep gören antrikot, bonfile, kontrfile ve kuzu pirzola gibi ürünlerin tüketimi yaklaşık yüzde 50 oranında azaldı.
Mehmet H. Gülel’in Dünya‘da yer alan haberine göre, savaşın başlamasıyla birlikte başta otel ve restoranlar olmak üzere toplu tüketim kanallarının alımları büyük ölçüde durdurduğu ifade edilirken, bu durumun zincirleme biçimde kasaplara da yansıdığı vurgulanıyor. Hem toptan hem perakende satışlarda belirgin bir yavaşlama söz konusu.
Eski İstanbul Perakendeci Kasaplar Esnaf Odası Başkanı Aydın Tüfekçi, piyasada genel bir durgunluk yaşandığını belirterek, “Toplamda yüzde 30’a yakın iş kaybı var. Ancak lüks ürün grubunda bu oran yüzde 50’ye kadar çıkıyor. Özellikle antrikot ve bonfile gibi ürünlerde daralma çok daha sert hissediliyor” dedi.
Kuzu karkas bir haftada 30 lira zamlandı
Fiyat tarafında ise sınırlı gerilemelere rağmen maliyet baskısı sürüyor. Geçtiğimiz hafta dana karkas etin kilogram fiyatına 20 lira zam yapılırken, kuzu karkas fiyatlarında da 30 liralık artış görüldü.
Buna göre kıvırcık kuzu karkasın kilogram fiyatı 730-740 lira bandına yükselirken, dana karkasın kilogram fiyatı 630 lira seviyesinde bulunuyor.
Kasaplar, geçmişte adeta karaborsaya düşen lüks et ürünlerinin artık tezgahta kaldığını söylüyor. Kasap Fatih Tavukçu, normal dönemlerde bu ürünlerin büyük bölümünü restoranlara ayırdıklarını belirterek, “Eskiden hangi restoranın ödeme koşulları iyiyse ürünü ona verirdik, hatta çoğu zaman ‘yok’ çekerdik. Şimdi ise talep olmadığı için kim isterse hemen göndermeye çalışıyoruz” diye konuştu.
Tavukçu’ya göre sadece restoranlar değil, bireysel tüketiciler de alımlarını ciddi ölçüde kısmış durumda. “Perakende satışlar neredeyse durma noktasına geldi. Ramazan ayında sınırlı da olsa bir hareket vardı ama şu an herkes alımı kesmiş durumda” diyen Tavukçu, turizmdeki yavaşlamanın da piyasayı olumsuz etkilediğini vurguladı.
Otellerin ürün çekmemesinin daralmayı derinleştiren önemli faktörlerden biri olduğu ifade ediliyor.
Arz fazlası oluşuyor
Piyasada arz fazlası oluşmaya başladığına dikkat çeken sektör temsilcileri, kasapların ellerindeki ürünleri eritmekte zorlandığını belirtiyor. Tavukçu, Nisan ayından bu yana meslektaşlarının talebiyle antrikot ve bonfile gibi ürünleri stokladığını ancak artık kendi depolarının da dolduğunu söyleyerek, “Herkes birbirine ürün vermeye çalışıyor. Ancak talep olmadığı için bu da çözüm olmuyor” dedi.
Sektör temsilcileri, mevcut durgunluğun son yılların en yüksek seviyesine ulaştığını ifade ediyor. Benzer bir tablonun en son 2023 yılında 6 Şubat depremlerinin ardından yaşandığını hatırlatan Tavukçu, o dönemde yeme-içme ve eğlence sektörünün durmasıyla yaklaşık 40 gün süren bir daralma görüldüğünü ancak bugünkü düşüşün hem daha derin hem de daha uzun süreli olduğuna dikkat çekti.