Finlandiya Cumhurbaşkanı Alexander Stubb, AB’nin küresel sahnede güç devşirebilmesi için üye sayısını 40 devlete çıkarması gerektiğini söyledi. Stubb Türkiye’yi de potansiyel birliğe katarak “Türkiye’nin birliğe mümkün olduğunca yakın olması gerektiğini anlamak için zihnimizi açmalıyız” dedi
Finlandiya Cumhurbaşkanı Alexander Stubb, çok daha büyük bir Avrupa Birliği vizyonunu ortaya koyarak, 27 ülkeden oluşan bloğun küresel sahnede güç sergilemek için “büyük düşünmesi” ve mevcut anı yakalaması gerektiğini söyledi.
CNBC‘nin haberine göre Finlandiya’nın başkentinde düzenlenen bir enerji konferansında konuşan Stubb, AB’nin üye sayısını 40 devlete çıkarmak için hamle yapması gerektiğini belirtti; İngiltere, Kanada, Türkiye, Norveç ve İzlanda’yı birliğe katılabilecek potansiyel adaylar olarak sıraladı.
Stubb’ın bu açıklamaları, Trump yönetiminin hamlelerinin ve Rusya’nın Ukrayna ile olan savaşının, bazı ülkeleri AB üyeliğinin faydalarını yeniden değerlendirmeye sevk ettiği bir dönemde geldi.
Eurelectric Güç Zirvesi’nde konuşan Stubb, AB’nin genişlemesi için “fırsat penceresinin oldukça kısa” olduğunu vurguladı. Finlandiya Cumhurbaşkanı, “Ukrayna’daki savaş bittiğinde ve belki de ABD yönetimi değiştiğinde, insanların ayaklarını gaz pedalından çekeceğini ve yeniden gereksiz konular hakkında tartışmaya başlayacağını” ifade etti ve sözlerini şöyle sürdürdü:
“Avrupa’nın stratejik özerkliğinin veya jeopolitik gücünün” genellikle boyut ve ölçeğe dayandığını ekleyen Stubb, “Bence bugüne kadar uygulanmış en iyi Avrupa politikası, Avrupa’nın genişlemesi olmuştur”
Stubb ayrıca, “Bu dönemde coğrafi olarak büyük düşünmeliyiz; genişlemeli ya da en azından toplamda 40 Avrupa devletini, hatta Avrupa dışı ülkeleri bile içeri getirebilecek kadar esnek üyelik modelleri yaratmalıyız” şeklinde konuştu.
Dokuz aday sıraladı
Mevcut durumda AB, son bir neslin en büyük genişleme hamlesini yürütüyor ve dokuz aday ülke önümüzdeki yıllarda bloğa girmeyi hedefliyor.
Batı Balkanlar arasında Karadağ ve Arnavutluk öncü olarak görülürken, Ukrayna ve Moldova ise resmi üyelik müzakerelerini açmaya giderek daha fazla yaklaşıyor.
Finlandiya Cumhurbaşkanı, AB’nin batı kanadına da bakması gerektiğini ve 2020 yılında bloktan ayrılan İngiltere’yi yeniden içeri dahil etmesini veya en azından “mümkün olduğunca yakınlaştırmasını” söyledi.
Stubb, Kanada’nın da bir başka seçenek olarak değerlendirilmesi gerektiğini savunarak, “Kanada’nın, Amerika Birleşik Devletleri’nin 51. eyaleti olmak yerine, Avrupa Birliği’nin 28. devleti olması çok daha güzel olmaz mıydı?” sorusunu yöneltti.
ABD Başkanı Donald Trump, Kanada’yı topraklarına katma (ilhak etme) hırslarını daha önce dile getirmişti. Hafta başında Truth Social hesabından bir paylaşım yapan Trump, Kanada’nın 2020’den bu yana ilk kez teknik durgunluğa (resesyona) girdiğine dair bir Bloomberg haberini paylaşırken “51. eyalet!” ifadesini kullanmıştı.
Kanada Dışişleri Bakanı Anita Anand ise daha önce yaptığı bir açıklamada, ülkenin ticari ilişkilerini çeşitlendirmek istediğini ve Başbakan Mark Carney’nin bu yılın başlarında Dünya Ekonomik Forumu’nda ortaya koyduğu “orta güç girişimi” fikrini kararlılıkla sürdüreceklerini belirtmişti.
‘Kimse Türkiye hakkında konuşmuyor’
Stubb konferansta yaptığı konuşmada, Ukrayna, Moldova ve Gürcistan’a baktıktan sonra “Türkiye hakkında da ciddi şekilde düşünmemiz gerekiyor” dedi.
Finlandiya Cumhurbaşkanı, “Artık kimse Türkiye hakkında konuşmuyor. En azından bir güvenlik açısından bakıldığında, Türkiye’nin birliğe mümkün olduğunca yakın olması gerektiğini anlamak için zihnimizi açmalıyız” ifadelerini kullandı.
Sözlerine güney ve güneydoğu bölgeleriyle devam eden Stubb, “Batı Balkanlar’a baktığımızda, orası Avrupa’nın en sıcak noktası ve son derece önemli. Sırbistan, Kosova, Arnavutluk, Karadağ ve Kuzey Makedonya ile ne yapacağız? Bosna Hersek ile ne yapıyoruz?” diye ekledi.
Son olarak kendi kalbine çok yakın olan kuzey bölgesine değinen Stubb, referanduma hazırlanan İzlanda’yı ve ardından Norveç’i işaret etti. Stubb, “Dünyada güç sergilemek istiyorsak büyük düşünmeye başlamalıyız. Ancak bunu kim, ne zaman, nerede ve nasıl yapacak, bunu bilmiyorum” dedi.
İzlanda ve ve Norveç tartışmaları yeniden alevlendi
İzlanda parlamentosu, yakın zamanda AB katılım müzakerelerine başlanıp başlanmaması konusunda 29 Ağustos’ta bir referandum yapılması yönünde oy kullandı. Bu küçük İskandinav ülkesi, küresel mali krizin ardından 2009 yılında AB’ye katılmak için başvuruda bulunmuş, ancak dört yıl sonra üyelik müzakerelerini askıya almıştı.
Norveç’in de ABD ile Çin arasındaki güç mücadelesinde yolunu bulmaya çalışırken Brüksel ile olan ilişkisini yeniden gözden geçirdiği bildiriliyor. Oslo yönetimi, geçmişte AB üyeliğini iki kez reddetmişti.