ABD Başkanı Donald Trump, kendisinden sonra göreve gelecek başkanların Oval Ofis’te büyük değişiklikler yapmasını engellemek amacıyla başkanlık kararnamesi imzaladı.
ABD Başkanı Donald Trump, Beyaz Saray’daki Oval Ofis’in gelecekteki başkanlar tarafından büyük ölçüde değiştirilmesini önlemeyi amaçlayan bir başkanlık kararnamesine imza attı. Trump, perşembe günü imzaladığı kararnameyle Oval Ofis’i ve çevresindeki bazı odaları ulusal anıt ilan etti.
BBC‘nin haberine göre Trump, gazetecilere yaptığı açıklamada Oval Ofis’in artık ulusal anıt olarak korunacağını belirterek, “Biraz farklı bir şekil oluşturmak için aptal insanlar tarafından dokunulmasına, yıkılmasına veya sökülmesine izin verilmeyecek” dedi.
Eski bir emlak yatırımcısı olan Trump, ikinci başkanlık döneminde Oval Ofis’in görünümünü önemli ölçüde değiştirdi. Bu değişikliklerin en dikkat çekici olanları arasında altın renkli süslemeler, duvar dekorasyonları ve altın çerçeveli tablolar yer aldı.
Kararname başkanların değişiklik yapma yetkisini tamamen kaldırmıyor
Trump’ın imzaladığı kararname, Oval Ofis’in tarihi karakterinin ve mimari bütünlüğünün korunmasını öngörüyor. Ancak metin, başkanın ofisi yeniden dekore etme, mobilya seçme ve olağan güvenlik düzenlemeleri yapma yetkisini saklı tutuyor.
Kararnamede, bu yetkilerin tarihi yapıya veya mimari karakterine önemli ölçüde zarar vermemesi gerektiği belirtiliyor.
Beyaz Saray’ın tamamı zaten Ulusal Tarihi Dönüm Noktası (National Historic Landmark) statüsüne sahip. Bu statü, binanın korunmasını amaçlayan mevcut düzenlemeler kapsamında ani ve kapsamlı değişikliklere karşı koruma sağlıyor.
Trump’ın kararnamesi ise Oval Ofis’in ayrıca ulusal öneme sahip bağımsız bir tarihi yapı olarak tanınması gerektiğini savunuyor. Yapının korunması ve bakımı için Ulusal Park Servisi görevlendiriliyor.
Bununla birlikte, ABD başkanlarının Beyaz Saray’da değişiklik yapma yetkileri bulunuyor. Büyük ölçekli projeler ise Kongre’nin onayını gerektiriyor. Kongre, başkanların ihtiyaç duydukları değişiklikleri yapabilmesi için Ulusal Tarihi Koruma Yasası kapsamında bazı istisnalar da tanımış durumda.
Beyaz Saray’ın Doğu Kanadı’nı yıktırmıştı
Kararname, Trump’ın Beyaz Saray’da yürüttüğü kapsamlı değişikliklerin ardından geldi. Trump, aylar önce Beyaz Saray’ın Doğu Kanadı’nı tamamen yıktırarak yerine yeni bir balo salonu inşa edilmesi için çalışma başlatmıştı.
Hukuki itirazlarla karşılaşan proje Kongre tarafından da onaylandı. İnşaat çalışmaları devam ediyor.
Trump, Oval Ofis’in daha önce bakımsız durumda olduğunu savunarak değişikliklerin gerekli olduğunu söyledi. Kırık pencereler, çatlamış duvarlar ve hasarlı taş yapılardan söz eden Trump, ofisin kapsamlı onarıma ihtiyaç duyduğunu belirtti.
Ancak yapılan değişikliklerin önemli bir bölümü kozmetik düzenlemelerden oluşuyor. Oval Ofis’in dışına büyük bir altın tabela yerleştirilmesi, Beyaz Saray’ın Gül Bahçesi’nin taşla kaplanması ve yeni bir helikopter pistinin yapılması bu değişiklikler arasında bulunuyor.
‘Kararname hukuken anlamsız’
Tarihi yapıların korunması alanında uzmanlaşan Cultural Heritage Partners hukuk firmasından Greg Werkheiser, başkanların mobilya ve dekorasyon konusunda geniş takdir yetkisine sahip olduğunu söyledi.
Werkheiser, BBC’ye yaptığı açıklamada, “Kalıcı sanat eserlerine ve mimariye zarar vermedikleri sürece genellikle istediklerini yapabilirler” dedi.
Trump yönetiminin Washington’daki diğer tarihi yapılara yönelik yaklaşımını da eleştiren Werkheiser, Oval Ofis’i korumaya yönelik kararnameyi ikiyüzlülük olarak nitelendirdi.
Werkheiser, Trump’ın bir yandan Oval Ofis’in korunmasının öneminden söz ederken diğer yandan tarihi yapıların korunmasını sağlayan yasaları zayıflatmaya çalıştığını savundu. Trump yönetiminin Kennedy Center’da yenileme çalışmaları yürütmesi ve başkentte yeni bir zafer takı inşa etmeyi planlaması da eleştirilerinin arasında yer aldı.
Uzman, kararnameyi “hukuken anlamsız” olarak nitelendirerek, başkanın bu yolla Oval Ofis’in korunmasını kendisinden sonra gelecek yönetimler için bağlayıcı hale getiremeyeceğini söyledi.
Obama’dan altın dekorasyonlara Saddam benzetmesi
Trump, ekim ayında Time dergisine verdiği röportajda, ABD Gizli Servisi’nin güvenlik endişeleri nedeniyle Oval Ofis’in yıkılarak yeniden inşa edilmesinin gerekebileceğini söylemişti.
Trump, bu öneriye karşı çıktığını belirterek, “Ben de ‘Hadi oradan, yeni bir tane inşa edemezsiniz. Burası özel bir yer’ dedim” ifadelerini kullanmıştı.
Demokratlar ise ara seçim kampanyası sırasında Trump’ın Beyaz Saray’daki değişikliklerini eleştirmişti. Eski ABD Başkanı Barack Obama, Trump’ın altın renkli dekorasyonlarını hedef alarak Beyaz Saray’ın görünümünü Saddam Hüseyin’in bir Cheesecake Factory açmış olmasına benzetmişti.